İklim değişikliğinin etkilerinin en yoğun hissedildiği yerleşim alanlarını geleceğe hazırlamak amacıyla Türkiye, uluslararası finans kuruluşlarıyla kapsamlı bir iş birliği sürecini başlattı. COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, COP31 Alanı içerisindeki Sıfır Atık Müzesi'nde gerçekleştirilen "COP31 Türkiye Platformu Duyurusu ve Uluslararası Kuruluşlarla İmza Töreni"nde, Türkiye'nin dirençli şehircilik vizyonunu ve yeni finansman anlaşmalarını kamuoyuyla paylaştı.
Şehirlerin gelecek planlamasında su güvenliği, enerji, ulaşım, atık su yönetimi ve afet riskinin birbirinden ayrılmaz bir bütün oluşturduğuna dikkat çeken Kurum, bu nedenle dirençli şehirler inşasını kalkınma politikalarının odağına yerleştirdiklerini vurguladı. Antalya'nın küresel iklim diplomasisinde somut adımların atıldığı bir merkez olmasını istediklerini belirten Kurum, "COP31 Başkanlığı olarak temel arzumuz; Antalya'da sahaya yansıyan iş birlikleri, finanse edilen projeler ve doğrudan insanların yaşamına dokunan sonuçlar üretmektir. Antalya'yı küresel iklim uygulamalarının başkenti yapmayı hedefliyoruz" dedi.
Türkiye Dirençli Şehirler Ülke Platformu hayata geçiyor
Kentsel altyapının iklim krizine uyum sağlaması amacıyla Sürdürülebilir Kentsel Dirençlilik Finansman Faaliyeti (SURFF) çatısı altında "Türkiye Dirençli Şehirler Ülke Platformu"nun kurulduğunu duyuran Bakan Kurum, platformun işleyişine dair detayları aktardı. İLBANK koordinasyonunda yürütülecek olan bu yeni yapı; Dünya Bankası ve Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı'nın (UN-Habitat) desteği ile uluslararası paydaşların katkılarıyla şekillenecek.
Uluslararası Finans Kurumu (IFC) ve Avrupa Yatırım Bankası ile geliştirilen yeni mekanizmaların yerel yönetimlere büyük kolaylık sağlayacağını ifade eden Kurum, belediyelerin küresel fonlara doğrudan erişiminin önünü açtıklarını belirtti. Bu modelde IFC belediyelere doğrudan finansman sağlarken, İLBANK ise garanti ve teknik destek mekanizmalarıyla sürece dahil olacak. Ayrıca Avrupa Yatırım Bankası ile Şehir İklim Finansman Fonu kapsamında kurulacak ortaklık, İLBANK'ın iklim dostu altyapı projelerini değerlendirme ve finanse etme kapasitesini üst seviyeye taşıyacak.
Meke ve Beyşehir göllerine dev su takviyesi
İmza töreni kapsamında Dünya Bankası ile iki dev projede mutabakata varıldığını açıklayan Kurum, kuraklıkla mücadele ve su kaynaklarının korunması adına atılacak somut adımları sıraladı:
Yeşil ve Geleceğin Şehirleri Projesi (191 milyon avro): Bu alt kredi anlaşmasıyla Konya'daki Meke Gölü'ne her yıl yaklaşık 1,2 milyar litre su aktarılması hedefleniyor. Bu miktar, yaklaşık 480 olimpik yüzme havuzunun hacmine eş değer bir su kaynağı anlamına geliyor. Aynı proje dahilinde Beyşehir Gölü havzasında yaklaşık 5 bin hanenin günlük kullanımından oluşan atık sular ileri biyolojik arıtmadan geçirilerek, yılda 712 milyon litre su güvenli bir şekilde doğaya geri kazandırılacak.
Su Güvenliği ve Verimliliği Projesi (700 milyon avro): Dünya Bankası ile yürütülecek bu kapsamlı finansman paketiyle içme suyu şebekelerindeki kayıp ve kaçakların en aza indirilmesi, kanalizasyon hatlarının yenilenmesi ile yağmur suyu ve atık su arıtma tesislerinin modernize edilmesi planlanıyor.
8 ilde temiz enerji hamlesi: 150 bin haneye yenilenebilir elektrik
Toplantıda açıklanan bir diğer önemli finansman anlaşması ise Asya Kalkınma Bankası ile imzalanan 150 milyon avroluk Yenilenebilir Enerji Projesi oldu. Proje doğrultusunda Hatay, Malatya, İstanbul Bağcılar, Tokat, Trabzon, Diyarbakır, Gaziantep ve Mardin'de toplam 186 megavat kurulu güce sahip güneş ve rüzgar enerjisi santralleri inşa edilecek.
Yatırımların tamamlanmasıyla birlikte yılda yaklaşık 320 milyon kilovatsaat temiz enerji üretileceğini kaydeden Kurum, bu üretimin yaklaşık 150 bin hanenin yıllık elektrik ihtiyacını karşılayacağını ifade etti. Projenin çevresel bilançosuna da değinen Bakan Kurum, yıllık 120 bin ton sera gazı emisyonunun engelleneceğini, yaklaşık 800 milyon litre su tasarrufu sağlanacağını ve elde edilecek toplam çevresel faydanın doğaya 6 milyon ağaç kazandırmakla eş değer olacağını vurguladı.
Açıklanan milyarlarca liralık rakamların ve dev projelerin ancak doğaya ve insan hayatına doğrudan dokunduğu sürece gerçek anlamını bulacağını belirten Kurum, Meke Gölü'ne ulaşacak her damlanın bir ekosistemin yeniden nefes alması demek olduğunu ifade etti. Türkiye'nin köklü şehircilik birikimini uluslararası ortaklıklarla perçinlerken ortaya çıkan bu uygulama modellerini diğer ülkelerle de paylaşmaya hazır olduklarını dile getiren Kurum, Türkiye Dirençli Şehirler Ülke Platformu'nun bu vizyonun en kalıcı eserlerinden biri olacağını sözlerine ekledi.
