Türkiye’nin ev sahipliğinde ilk kez kapılarını açan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31.Taraflar Konferansı (COP31), dünya ekonomisinin geleceğine yön verecek kritik bir zirveye sahne oldu. Zirve kapsamında düzenlenen "Küresel Finans Zirvesi" oturumunda dünyaya seslenen Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, küresel ticarette derinleşen kırılganlıklara dikkat çekerek Türkiye’nin sürdürülebilir üretim ve yüksek teknoloji odaklı yol haritasını paylaştı.
Küresel ticarette kurallar değişiyor: Korumacılığa karşı teknolojik direnç
Son yıllarda serbest piyasa ve bütünleşik tedarik zincirleri üzerinde ciddi bir baskı oluştuğuna işaret eden Bakan Kacır,kurallara bağlı çok taraflı ticaret mimarisinin zorlu bir sınav verdiğini vurguladı. Artan gümrük duvarları, korumacı refleksler ve kızışan jeopolitik gerilimlerin ticaret ekosistemini yeniden tanımladığını belirten Kacır, ekonomik güvenlik ile teknolojik liderlik yarışının artık stratejik bir zorunluluk haline geldiğini dile getirdi.
Türkiye'nin bu küresel türbülansa karşı güçlü sanayi omurgasıyla ayakta durduğunu hatırlatan Kacır, ülkenin Çin'den Orta Avrupa'ya kadar uzanan geniş ticaret havzasında pazar ve ürün çeşitliliği açısından ikinci sırada bulunduğunu; beyaz eşyadan ticari araca, güneş panelinden çimentoya kadar pek çok sektörde Avrupa'nın lider üreticisi konumunu koruduğunu kaydetti.
HIT-30 ile stratejik yatırımlara odaklı teşvik modeli
Üretim gücünü katma değeri yüksek segmentlere taşımak amacıyla teşvik mekanizmalarının baştan sona yenilendiğini aktaran Kacır, HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı ile seçici bir kredi politikası izlediklerini söyledi. Program; yapay zeka, yarı iletkenler, batarya ve elektrikli araç teknolojileri, veri merkezleri ve endüstriyel robotlar gibi geleceğin omurgasını oluşturan kritik alanlardaki yatırımlara doğrudan avantajlı finansman imkanı sunuyor.
5 milyar avroluk hedef: Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu
Bakan Kacır, sanayinin rekabet gücünü korurken uzun vadeli iklim hedeflerine uyum sağlaması için uluslararası kalkınma bankalarıyla entegre bir model inşa ettiklerini açıkladı. Dünya Bankası iş birliğiyle sanayi kuruluşları ve yeşil girişimler için 1 milyar doları aşan kaynağın devreye alındığını anımsatan Kacır, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Dünya Bankası ve Uluslararası Finans Kurumu (IFC) ortaklığıyla kurulan Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu'nun (TDIP) hedeflerini paylaştı.
Platformun 2030 yılına kadar 5 milyar avroyu aşan karbonsuzlaşma yatırımını hayata geçirmesi ve yıllık 20 milyon tonun üzerinde sera gazı emisyonu azaltımı sağlaması amaçlanıyor. Bu güçlü yapıya Asya Kalkınma Bankası, İslam Kalkınma Bankası, Avrupa Yatırım Bankası ve Avrupa Komisyonunun da katılım sağlamasıyla birlikte yeşil dönüşümdeki küresel mutabakat perçinlendi.
Özel sektör sermayesini harekete geçirecek uluslararası imza
Sürecin yalnızca kamu kaynaklarıyla tamamlanamayacak kadar büyük bir dönüşüm gerektirdiğini belirten Kacır, ticari bankalar, emeklilik fonları ve sigorta şirketlerinin de bu finansman zincirine entegre edilmesinin şart olduğunu ifade etti.
Bu vizyon doğrultusunda Glasgow Net Sıfır Finans İttifakı (GFANZ) ile kurumsal diyaloğu başlatan kritik bir mutabakat zaptı imzalandı. Oturumun hemen ardından Bakan Kacır ve EBRD Başkanı Odile Renaud-Basso himayelerinde gerçekleşen törende; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı AB ve Dış İlişkiler Genel Müdürü Ahmet Halit Hatip ile GFANZ Başkan Yardımcısı Mary Schapiro iş birliği anlaşmasına imza koydu. İmzalanan anlaşmayla,uluslararası özel sermayenin Türkiye'deki yeşil sanayi projelerine daha düşük maliyetli ve hızlı erişimi güvence altına alınmış oldu.
