Ukrayna ordusunun son dönemde Rusya sınırları içindeki petrol rafinerilerini hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarını yoğunlaştırması, ülkenin iç pazarında tedarik dengelerini yeniden sarstı. Artan baskı ve tedarik zincirinde yaşanan aksaklıklar üzerine Rusya’nın stratejik birçok bölgesinde benzin ve dizel satışlarına resmi kotalar getirilmeye başlandı.
Ülkenin en büyük enerji aktörlerinden biri olan kamu kontrolündeki petrol devi Rosneft istasyonlarında devreye sokulan tedbirler, yaz aylarında yaşanan benzer krizlerin kış eşiğinde yeniden nüksettiğini gösteriyor.
Şehir İçi ve Şehirler Arası Yollarda Katı Litre Sınırı
Kısıtlama kararlarının kamuoyuna duyurulduğu ilk kritik noktalardan biri Karelya Bölgesi oldu. Bölge Valisi Artur Parfençikov, istasyonlardaki panik alışverişini ve olası yakıt kıtlığını önlemek amacıyla geçici tedbir paketinin uygulamaya konulduğunu bildirdi.
Yeni düzenlemeye göre, şehir içi istasyonlarda binek araç başına en fazla 30 litre, şehirler arası güzergahlarda ise en fazla 50 litre benzin satışı yapılabilecek. Dizel yakıt alımlarında standart araçlar için tavan sınır 50 litre olarak belirlenirken, lojistiğin aksamaması adına ağır vasıtalar için kota 200 litreye kadar esnetildi. Stokçuluğun ve denetimsiz yakıt depolanmasının önüne geçmek için bidon veya taşınabilir kaplarla yakıt alımı ise tamamen yasaklandı.
Kısıtlama Dalgası Sibirya ve Merkez Bölgelere Yayılıyor
Tedbirler yalnızca Karelya ile sınırlı kalmadı. Buryatya Cumhuriyeti yönetimi de kendi yetki alanlarındaki Rosneft istasyonlarında benzer kota uygulamalarının devreye alındığını duyurdu. Eş zamanlı olarak Zabaykalye Bölgesi Ekonomik Kalkınma Bakanlığı, şirketin ülke çapındaki ağında kademeli sınırlamalara gittiğini teyit etti.
Bunun yanı sıra yerel kaynaklar ve kamuoyuna yansıyan bilgilere göre Arhangelsk, Penza, Nijniy Novgorod ve Krasnoyarsk gibi sanayi ve transit geçiş açısından kritik coğrafyalarda da sürücülerin yakıt alımlarına kısıtlamalar getirildi.
Rafineri Hasarları ve İç Pazar Baskısı
İç piyasada baş gösteren tedarik sıkıntısının ana omurgasını, stratejik rafineri altyapılarına yönelik İHA operasyonları oluşturuyor. İşleme kapasitesinde meydana gelen kısmi kayıplar, iç pazar dağıtımında darboğaz yaratırken Rus hükümeti daha önce de benzer krizleri aşmak adına benzin ve dizel ihracatına geçici yasaklar getirmişti. Bölgesel yönetimler, alınan kota kararlarının "istasyonların hizmet sürekliliğini güvenceye almak ve yapay talep patlamasını engellemek" amacını taşıdığını vurguluyor.
