Avrupa Birliği (AB), Orta Doğu’da derinleşen jeopolitik gerilimin küresel enerji piyasalarında yarattığı dalgalanmaya karşı kritik bir hamle yaptı. Birlik üyesi 27 ülke, petrol, doğal gaz ve kömür tedarikinde arz güvenliğini riske atmamak adına, ithalata yönelik metan emisyonu yükümlülüklerinin yürürlük tarihini bir yıl erteleme kararı üzerinde uzlaşmaya vardı.
Brüksel’de varılan mutabakat, yeşil dönüşüm ve iklim taahhütleri ile fiziki arz güvenliği arasındaki dengenin kriz anlarında nasıl yeniden şekillendiğini bir kez daha gözler önüne serdi.
Orta Doğu Gerilimi Enerji Koridorlarını Sıkıştırdı
AB Konseyi tarafından paylaşılan karara göre, Avrupa Komisyonunun mevcut metan mevzuatında revizyona gitmesini öngören teklifinde üye devletler ortak bir tutum belirledi. Kararın gerekçesinde, Orta Doğu’daki askeri çatışmaların hidrokarbon ticaretinde lojistik ve fiyatlama kaynaklı aksaklıklara yol açtığı, bu tablonun üzerine yeni regülasyonlar eklemenin Avrupa sanayisi ve tüketicisi için taşınması güç bir yük yaratacağı vurgulandı.
Avrupalı karar alıcılar, katı yaptırımların mevcut tedarikçilerle ilişkileri zedelemesini ve kıtaya yönelik enerji akışında yeni bir kesinti yaratmasını önlemeyi amaçlıyor.
İthalatçı Şirketlere 1 Yıllık Nefes Payı
Normal şartlarda yürürlüğe girmesi planlanan düzenleme; Avrupa’ya ham petrol, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG), boru hattı gazı ve kömür getiren şirketlere kapsamlı teknik yükümlülükler getiriyordu. İthalatçıların, satın aldıkları yakıtların çıkarılma ve taşınma süreçlerindeki metan sızıntılarını ölçmesi, bunları şeffaf biçimde raporlaması ve bağımsız denetimlerden geçirmesi şart koşuluyordu.
Alınan erteleme kararıyla birlikte, üçüncü ülkelerdeki üreticilere ve Avrupalı ithalatçılara uyum sağlamaları için ek süre tanınmış oldu. Böylece, gereklilikleri karşılayamayan alternatif kaynakların pazar dışı kalmasının ve fiyatları tırmandırmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Sırada Parlamento Müzakereleri Var
AB Konseyi’nin belirlediği ortak tutum, düzenlemenin kesinleştiği anlamına gelmiyor. Kararın nihai yasaya dönüşmesi için Avrupa Parlamentosu (AP) ile başlayacak olan üçlü müzakerelerde (trilog) onaylanması gerekecek. Parlamento içerisindeki iklim odaklı kanadın ertelemeye yönelik çekincelerine rağmen, enerji güvenliği endişelerinin ağır basması sebebiyle uzlaşının kısa sürede yasalaşması bekleniyor.