Türkiye, sahip olduğu zengin coğrafi ve kültürel mirası uluslararası pazarlarda koruma altına almak ve ekonomik katma değere dönüştürmek amacıyla kapsamlı bir stratejiyi hayata geçiriyor. 2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı verilerine göre; fikri ve sınai mülkiyet haklarını güçlendirmeyi önceliklendiren Ankara yönetimi, Avrupa Birliği (AB) nezdinde tescillenen coğrafi işaretli ürün portföyünü hızla genişletmeyi hedefliyor.
Son olarak Adana şalgamı ve Kayseri pastırmasının tescil süreçlerinin tamamlanmasıyla AB listesinde 46'ya ulaşan tescilli ürün sayısının; bu yıl sonu itibarıyla 60'a, 2027'de ise 80'e yükseltilmesi öngörülüyor.
İhracat Potansiyeli Yüksek Ürünlere Özel Takip
Geliştirilen strateji kapsamında, yalnızca tescil sayısını artırmakla yetinilmeyecek; yerel ürünlerin küresel ticaretteki payı da büyütülecek. AB pazarına ihraç edilme potansiyeli en yüksek ürünler istatistiki verilerle tek tek belirlenecek.
Süreç dahilinde tescil başvurusu hazırlayan yerel kurumlara teknik danışmanlık verilecek, pilot ürünler seçilerek üreticilere markalaşma ve uluslararası pazarlama eğitimleri sunulacak. Böylece yerel üreticilerin doğrudan dünya pazarlarına entegrasyonu sağlanacak.
Fikri Mülkiyet Ekonomik Değere Dönüşecek
Program, coğrafi işaretlerin yanı sıra fikri mülkiyet varlıklarının katma değere dönüşmesini hızlandıracak yapısal adımları da içeriyor. Teknoloji Geliştirme Bölgeleri (TGB), üniversiteler ve esnaf odalarıyla iş birliği yapılarak telif hakları ve sınai mülkiyet bilinci tabana yayılacak.
TÜRKPATENT öncülüğünde yerli buluşların ulusal ve uluslararası arenada sergilenmesi desteklenirken, telif haklarına dayalı sektörlerin ekonomik katkısı yıllık etki raporlarıyla düzenli olarak ölçülecek. Türkiye kaynaklı uluslararası patent başvuru sayısının ise 2026 sonunda 2 bin 400 bandına, 2027'de ise 2 bin 600 seviyesine ulaşması bekleniyor.
Tescil Süreçlerinde Yapay Zekâ ve Yeşil Dönüşüm Çağı
Yeni dönemde tescil ve patent ekosistemi çağın gereksinimlerine göre modernize ediliyor. Fikri mülkiyet tescil süreçlerinde yapay zekâ entegrasyonu için ihtiyaç analizleri tamamlanarak özel çözüm planları devreye alınacak.
Öte yandan, sürdürülebilirlik odaklı yeşil ve dijital dönüşüm alanında çalışan girişimcilere özel danışmanlık mekanizmaları kurulacak. Bu kapsamda, çevre dostu ve dijital odaklı tescilli patent portföyünün bu yıl 17 bin 500'e, gelecek yıl ise 18 bin 500 adede ulaştırılması amaçlanıyor.