Türkiye'nin üretim, istihdam ve ticari omurgasını oluşturan esnaf ve sanatkârlara yönelik kamu desteklerinde rekor seviyelere ulaşıldı. Ticaret Bakanlığı tarafından paylaşılan verilere göre, Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Birlikleri Merkez Birliği (TESKOMB) kefaleti ve Halkbank kaynaklarıyla sağlanan Hazine destekli finansman tutarı 2002 yılından bu yana 907,8 milyar lirayı buldu. Bu süreçte esnafa kullandırılan kredi adedi 4 milyon 786 bini aştı.
Bakanlık açıklamasında, Hazine’nin yüzde 50 oranında üstlendiği finansman maliyeti sübvansiyonu sayesinde işletmelerin piyasa şartlarına kıyasla çok daha elverişli faiz/maliyet oranlarıyla likiditeye ulaştığı vurgulandı. Yalnızca 2026 yılının ilk 10 aylık periyodunda 187 bini aşkın kredi işlemi gerçekleştirilerek esnafın kasasına 168,1 milyar liralık taze kaynak aktarıldı.
Kredi Limitleri Yükseldi, Vadeler Genişletildi
İşletmelerin büyüme hedeflerini ve yatırım iştahını desteklemek amacıyla finansmana erişim şartlarında kritik düzenlemelere gidildi. Yapılan güncellemeler doğrultusunda:
İşletme kredisi üst limiti 1,5 milyon liraya, geri ödeme vadesi ise 48 aya çekildi.
Yatırım kredilerinde tavan tutar 3,5 milyon liraya yükseltilirken, makine, teçhizat ve taşıt alımlarında vade 60 ay olarak belirlendi.
İş yeri edindirme kredilerinde geri ödeme süresi 72 aya kadar uzatıldı.
Krediden yararlanmak için gereken faaliyet süresi şartı 6 aydan 3 aya indirilerek yeni girişimcilerin finansmana ulaşımı hızlandırıldı. Ayrıca vergi ve sosyal güvenlik prim borcu bulunan esnaf ve sanatkârların da bu imkânlardan faydalanabilmesi sağlanarak mali darboğaz yaşayan işletmelere can suyu verildi.
Güven Tablosu: Geri Ödeme Oranı Yüzde 99'un Üzerinde
Açıklanan göstergeler, esnafın finansal disiplinini ve borç sadakatini de net biçimde ortaya koydu. Hazine sübvansiyonlu kredilerde geri ödeme performansının yüzde 99'un üzerinde gerçekleştiği, taksitlerin ezici bir çoğunlukla vadesinde ödendiği bildirildi.
Esnaf ve Sanatkâr Bilgi Sistemi verilerine göre, 2005 yılında 1,8 milyon olan kayıtlı işletme sayısı günümüzde 2 milyon 273 bine çıktı. Türkiye genelindeki esnaf işletmelerinin yüzde 40'ından fazlasının 10 yılı aşkın süredir kesintisiz faaliyet göstermesi, sağlanan finansal kalkanın işletme ömürlerini uzattığını kanıtlıyor.
Mahalleden Küresel Pazara: İhracatta Çarpıcı Sıçrama
Desteklerin yalnızca iç piyasayı canlandırmakla kalmayıp esnafın dış ticaret potansiyelini de harekete geçirdiği kaydedildi. 2019 yılında esnaf ve sanatkârlar tarafından gerçekleştirilen ihracat işlem sayısı 26 bin 408 seviyesindeyken, bu rakam 2025 yılı sonu itibarıyla 6 milyon 894 bini aşarak rekor kırdı.
Ticaret Bakanlığı, yerel üreticinin rekabet gücünü artırmaya, finansman maliyetlerini düşürmeye ve istihdamı büyütmeye dönük adımların kararlılıkla devam edeceğinin altını çizdi.
