Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), küresel karar vericileri ve iş dünyasının önde gelen isimlerini Antalya’da bir araya getirdi. Koç Holding’in Küresel İş Ortaklığı ile hayata geçirilen "Taahhütlerden Eyleme: Küresel İklim Gündeminde İş Dünyasının ve Politikaların Rolü" başlıklı panel, uluslararası iklim diplomasisinde yeni bir dönüm noktası oldu.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) İcra Direktörü Fatih Birol’un yönettiği üst düzey oturumda; ABD eski Başkan Yardımcısı Al Gore, Koç Holding Yönetim Kurulu Başkan Vekili Ali Koç, Dünya Bankası Başkanı Ajay Banga, EBRD Başkanı Odile Renaud-Basso ve COP30 Başkanı Büyükelçi Andre Aranha Correa do Lago gibi küresel aktörler yer aldı.
Zirvenin açılış konuşmasını gerçekleştiren COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, dünyanın artık iklim krizinde "sıfır noktasında" durduğunu ifade ederek, toplanan 196 ülkenin masadan somut neticelerle kalkması gerektiğini dile getirdi.
"Temiz Enerjiye Ulaşım Doğrudan Bir Milli Güvenlik Konusudur"
Konuşmasında enerji arz güvenliğinin dünya genelinde tetiklediği jeopolitik sarsıntılara işaret eden Kurum, yerli ve temiz kaynaklara dayalı enerji üretiminin ülkelerin bekası açısından belirleyici rol oynadığını söyledi. Savunma harcamalarını artıran küresel sisteme iklim perspektifinden dikkat çekici bir eleştiri getiren Kurum, ekolojik yıkımın sınır tanımadığını vurguladı:
"NATO ülkeleri savunma harcamalarını yüzde 5 seviyesine çıkarıyor. Ancak korunacak, savunulacak bir coğrafya kalmadığında devasa savunma bütçelerinin ne anlamı olabilir? İklim krizi ertelenemez bir milli güvenlik meselesidir. Bugün yapılması gereken 1 liralık yatırımdan kaçınanlar, yarın oluşacak hasarı onarmak için 15 lira harcamak zorunda kalacak."
Her devletin kendi sınırları içinde temiz enerji üretebilecek kapasiteye ulaşması gerektiğini belirten Kurum, enerji bağımsızlığının sağlanması halinde küresel krizlerin coğrafyalar üzerindeki yıkıcı etkisinin kırılacağını belirtti.
2035 Hedefi: Yüzde 35 Elektrifikasyon ve Yüzde 15 Geri Kazanım
Türkiye'nin COP31 Başkanlığı vizyonunu "çözüm ve uygulama" temelinde yapılandırdıklarını kaydeden Murat Kurum, hazırlanan 10 maddelik eylem gündeminin temel parametrelerini paylaştı. Fosil yakıt bağımlılığını azaltmanın lafla değil doğrudan sistem değişikliğiyle mümkün olduğunu belirten Kurum, 2035 yılına yönelik somut hedefleri sıraladı:
Elektrifikasyon Hamlesi: Ulaşım, sanayi ve kentsel altyapılarda elektrifikasyon payı 2035’e kadar en az yüzde 35 seviyesine taşınacak.
Döngüsel Ekonomi: Sanayi üretiminde ikincil, yani yeniden kazanılmış malzeme kullanım oranı 2035 yılına kadar asgari yüzde 15 düzeyine çıkarılacak.
Emisyon Azaltımı: Eylem planındaki başlıkların hayata geçirilmesiyle birlikte 2035 vadeli küresel emisyonlarda yüzde 25 ila 30 bandında kalıcı bir düşüş yakalanacak.
1,3 Trilyon Dolarlık Fon İçin "İklim Uygulama Köprüsü" Devrede
Uluslararası zirvelerde açıklanan ancak bürokratik engellere takılan mali kaynaklara da değinen Kurum, dünya çapında vadedilen 1,3 trilyon dolarlık iklim finansmanının ivedilikle sahaya indirilmesi gerektiğini söyledi.
Bu kaynağın en verimli şekilde yönlendirilmesi amacıyla Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) iş birliğiyle "İklim Uygulama Köprüsü" modelini kurduklarını duyuran Kurum, kısıtlı fonların en yüksek emisyon düşüşü sağlayacak projelere aktarılmasını sağlayacaklarını açıkladı.
"Dönüşümü Yakalayamayan Şirketler Piyasadan Silinecek"
Özel sektör temsilcilerine doğrudan seslenen COP31 Başkanı, önümüzdeki 10 yılın küresel ekonomideki taşları tamamen yerinden oynatacağını belirtti. Yatırımlarını yeşil enerjiye ve sürdürülebilir teknolojiye yönlendirmeyen şirketlerin ve ülkelerin rekabet gücünü kaybederek tarih sahnesinden çekilmek zorunda kalacağını belirten Kurum, dönüşümün tabana yayılması gerektiğini ifade etti.
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nin (TOBB) koordinasyonunda yürütülen COP31 İş Forumu aracılığıyla, yalnızca dev sanayi kuruluşlarının değil, KOBİ’lerin ve yerel tedarikçilerin de yeşil finansmana ve teknik bilgiye erişiminin güvence altına alınacağı vurgulandı.
