Antalya’nın ev sahipliğinde gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği 31. Taraflar Konferansı (COP31), Türkiye’nin sınır ötesi enerji stratejisine dair kritik adımlara sahne oldu. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, komşu coğrafyalarla yürütülen elektrik iletim bağlantılarını baştan aşağı yenileyeceklerini belirterek, mevcut enterkonneksiyon hacminin yaklaşık üç kat artırılacağını bildirdi.
Sınır ötesi iletimde hedef 15 gigavat
Küresel enerji mimarisinde elektriğin toplam tüketim içindeki payının 2035 yılına kadar yüzde 35 seviyesine ulaşmasının öngörüldüğünü anımsatan Bakan Bayraktar, Türkiye’nin bu dönüşüme aylar öncesinden hazırlandığını belirtti. Geçtiğimiz günlerde duyurulan "Milli Enerji 2040" vizyonunun altyapı boyutuna değinen Bayraktar, şu değerlendirmede bulundu:
"Komşu ülkelerimizle halihazırda 5,4 gigavat seviyesinde bulunan elektrik enterkonneksiyon kapasitemizi 15 gigavata yükseltmeyi amaçlıyoruz. Bu hedef yalnızca doğu ve güney komşularımızı değil, aynı zamanda batıda Avrupa pazarıyla olan entegrasyonumuzu da kapsıyor."
Planlanan hamle; yenilenebilir enerji, nükleer güç yatırımları ve enerji verimliliği adımlarıyla entegre biçimde yürütülecek güçlü bir iletim şebekesi altyapısını gerektiriyor.
Karadeniz’in altından geçecek yeşil hat masada
Zirvede somut iş birliklerinin de resmiyet kazandığını ifade eden Bayraktar; Türkiye, Azerbaycan, Gürcistan ve Bulgaristan hükümetleri arasında "Temiz Enerji Alanında Stratejik Ortaklığa İlişkin Anlaşma" imzalandığını duyurdu. Bu ortaklığın çok uluslu dev bir koridor oluşturduğunu vurgulayan Bayraktar, Karadeniz hattındaki deniz altı kablo projelerine dikkat çekti:
"Bahsettiğimiz bu iş birliğiyle geniş kapsamlı bir yeşil enerji koridoru inşa ediyoruz. Bu ülkelerin yanı sıra Romanya’yı da sürece dahil ederek Karadeniz’in tabanından geçecek bir elektrik iletim hattı üzerinde müzakerelerimizi sürdürüyoruz. Temel gayemiz, temiz enerjiyi doğudan batıya, kuzeyden güneye kesintisiz hareket ettirebilmek."
Türkiye’nin sınır ötesi ağ planları yalnızca Kafkaslar ve Balkanlar ile sınırlı kalmıyor. Suudi Arabistan, Ürdün ve Suriye gibi güney aksındaki ülkelerin yanı sıra Avrupa ile tam entegrasyon sağlayacak mega enterkonneksiyon projeleri de ikili görüşmelerle somutlaştırılıyor.
Dönüşüm için 300 milyar dolarlık finansman rotası
Kapsamlı elektrifikasyon ve altyapı hedeflerinin önümüzdeki 14-15 yıllık süreçte yaklaşık 300 milyar dolarlık bir kaynak gerektirdiğini aktaran Bayraktar, uluslararası finans kuruluşlarına ve küresel yatırımcılara çağrıda bulundu.
Dünya Bankası, Uluslararası Finans Kurumu (IFC) ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası gibi çok taraflı finansman kuruluşlarının desteğinin kritik olduğunu belirten Bakan Bayraktar, büyüyen iç pazar dinamikleri, hızlanan kentleşme ve artan ihracat hacmiyle Türkiye'nin doğrudan yabancı yatırımlar için stratejik bir cazibe merkezi olmaya devam ettiğini sözlerine ekledi.