Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Bulgaristan'ın Varna kentinde Başbakan Rumen Radev ile düzenlediği ortak basın toplantısında, Karadeniz havzasında tırmanan deniz güvenliği krizine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Bölgedeki ticari koridorların kıta ekonomisi ve istikrarı açısından taşıdığı kritik role işaret eden von der Leyen, ticari gemilerin güvenli geçişini garanti altına alacak seyrüsefer serbestisinin hızla yeniden tesis edilmesinin zorunlu olduğunu kaydetti.
"Karadeniz'in güvenliği tüm Avrupa'yı ilgilendiriyor"
Son bir aylık süreçte Bulgaristan'ın münhasır ekonomik bölgesi ve deniz sahasına yönelik ihlallerde belirgin bir artış yaşandığını ifade eden von der Leyen, Brüksel'in Sofya yönetimiyle tam bir dayanışma sergilediğini bildirdi.
Karadeniz'in hem Ukrayna hem de Avrupa Birliği'nin genel tedarik zinciri açısından vazgeçilmez bir deniz yolu olduğunu hatırlatan Komisyon Başkanı, "Karadeniz'in güvenliği doğrudan Avrupa'nın güvenliği anlamına gelmektedir. Bu hatta seyrüsefer serbestisi eksiksiz biçimde korunmalı ve işlerliği sağlanmalıdır" değerlendirmesinde bulundu. Barış ve istikrarın ancak caydırıcı bir savunma gücüyle korunabileceğini vurgulayan von der Leyen, birliğin savunma hazırlığı bütçelerini ve askeri yatırımlarını artırma gerekçesinin bu stratejiye dayandığını belirtti.
Türkiye'nin dahil olduğu denizcilik işbirliğine vurgu
Denizdeki fiziki tehditlerin yanı sıra bilgi manipülasyonu ve hibrit saldırılarla mücadele konusunun da görüşmede ele alındığı aktarıldı. AB Komisyonu tarafından Mayıs 2025'te duyurulan Karadeniz Deniz Güvenliği Merkezi projesinin vakit kaybetmeksizin tam kapasite faaliyete geçirilmesi gerektiğini kaydeden von der Leyen, bölgesel aktörlerin ortak hareket etmesinin önemine değindi.
Bu çerçevede yalnızca Bulgaristan ve Romanya arasındaki diyaloğun değil; Türkiye'nin de aktif rol aldığı çok taraflı denizcilik koordinasyonunun memnuniyet verici olduğunu ifade etti. Basın toplantısında ayrıca Bulgaristan'ın Karadeniz'deki arama-kurtarma kabiliyetini desteklemek amacıyla 10 milyon avroluk finansman tahsis edildiği duyuruldu.
"Bir ayda Hürmüz Boğazı'ndan daha fazla kayıp yaşandı"
Bulgaristan Başbakanı Rumen Radev ise ziyareti ve destek mesajları dolayısıyla von der Leyen'e teşekkür ederek ülkesinin bu süreçte yalnız bırakılmadığını dile getirdi.
Karadeniz'de yaşanan vahameti çarpıcı verilerle aktaran Radev, "Son bir ay içerisinde Karadeniz'de yaşanan saldırılarda, Hürmüz Boğazı'nda sekiz ayda kaydedilenden çok daha fazla denizci yaşamını yitirdi. Bu durum hiçbir şekilde kabul edilemez. Ticari gemiler çatışmaların hedefi haline getirilemez, sivil denizciler ise bir savaşın tarafı değildir" dedi.
Uluslararası deniz hukukunun açık biçimde çiğnenmesine karşı somut diplomasi adımlarının atılması gerektiğini belirten Radev, ticari koridorların korunması amacıyla acil ateşkes ve kapsamlı barış müzakerelerinin devreye sokulması çağrısında bulundu.