Dağılmanın eşiğindeki bir imparatorluğun enkazından modern, tam bağımsız ve çağdaş Türkiye Cumhuriyeti’ni kuran Büyük Önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk, ebediyete irtihalinin 88’inci yıl dönümünde tüm yurtta ve dış temsilciliklerde sevgi, saygı ve dinmeyen bir özlemle anılıyor.
57 yıllık ömrünü Türk milletinin istiklaline ve refahına adayan Gazi Paşa; yalnızca cephelerde düşmanı püskürten muzaffer bir komutan değil, aynı zamanda harabeye dönmüş bir coğrafyayı iktisadi, hukuki ve sosyal devrimlerle ayağa kaldıran küresel bir lider olarak tarihteki sarsılmaz yerini koruyor.
Selanik’te Başlayan Askeri Disiplin ve Şam’dan Trablus’a İlk Sınavlar
1881 yılında Selanik’te başlayan yaşam yolculuğu, küçük yaşlarda beliren askeri idealleriyle şekillendi. Manastır Askeri İdadisi ve İstanbul Harp Akademisi’ndeki başarılı tahsil hayatını kurmay yüzbaşı rütbesiyle tamamlayan Mustafa Kemal, ilk görev yeri olan Şam 5. Ordu’da gösterdiği üstün dirayetle dikkatleri üzerine çekti.
Arnavutluk harekatından Trablusgarp’taki çetin Tobruk ve Derne muharebelerine, Balkan Savaşları’nda Edirne’nin geri alınışına kadar Osmanlı’nın en buhranlı yıllarında sahadaki varlığıyla stratejik dehasını ispatladı.
"Vatan Müdafaasından Yüce Vazife Yoktur": Çanakkale’de Yazılan Destan
Balkan Harbi’nin ardından görevlendirildiği Sofya Ataşemiliterliği sırasında patlak veren Birinci Dünya Savaşı, onun için diplomatik görevleri geride bırakıp ateş hattına koşma gerekçesiydi. Başkomutanlık Vekaleti’nin geri planda kalma tavsiyesine karşı, "Vatanın müdafaasından daha yüce bir görev olamaz" kararlılığıyla cepheye çıktı.
1915’te Conkbayırı ve Anafartalar’da gösterdiği tarihi liderlik, mühimmatı tükenen askere süngü taktırarak kazandırdığı psikolojik üstünlük, yalnızca Gelibolu Yarımadası’nın değil, İstanbul’un ve bir imparatorluğun kader çizgisini değiştirdi. "Anafartalar Kahramanı" unvanıyla hafızalara kazınan Mustafa Kemal, daha sonra Kafkas Cephesi’nde Rus kuvvetlerini püskürterek Muş ve Bitlis’i düşman işgalinden temizledi.
19 Mayıs 1919: Samsun’dan Yükselen İstiklal İradesi
Mondros Mütarekesi sonrası İstanbul’a dönen Mustafa Kemal Paşa, yabancı savaş gemilerinin demirlediği boğaza bakıp "Geldikleri gibi giderler" diyerek bağımsızlık rotasını çizdi. 19 Mayıs 1919’da Samsun’a adım atmasıyla fiilen başlayan Milli Mücadele; Amasya Genelgesi, Erzurum ve Sivas kongreleriyle örgütlü bir halk direnişine dönüştürüldü.
"Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır" ilkesi, 23 Nisan 1920’de Ankara’da kurulan Türkiye Büyük Millet Meclisi ile somutlaştı. Mustafa Kemal Atatürk, aynı günlerde mücadelenin haklı sesini dünyaya sansürsüz aktarabilmek adına Anadolu Ajansı’nın kuruluşuna bizzat öncülük etti.
"Hattı Müdafaa Yoktur, Sathı Müdafaa Vardır"
Sakarya Meydan Muharebesi’nde uyguladığı topyekûn savunma doktriniyle Yunan taarruzunu kıran Türk ordusu, 22 gün süren kanlı çarpışmaların ardından zafere ulaştı. Bu tarihi başarının ardından TBMM tarafından kendisine "Gazi" unvanı ve "Mareşal" rütbesi tevcih edildi.
26 Ağustos 1922 sabahı Kocatepe’den verilen Büyük Taarruz emri, 30 Ağustos Başkomutan Meydan Muharebesi ile taçlandı ve 9 Eylül’de İzmir’in kurtuluşuyla Anadolu coğrafyası işgal güçlerinden tamamen arındırıldı. Sevr dayatması Lozan’da yırtılıp atılarak yeni Türk devletinin tam bağımsızlığı tescillendi.
"Cumhuriyet İlelebet Payidar Kalacaktır"
Askeri zaferleri taçlandıracak asıl adım, 29 Ekim 1923’te ilan edilen Cumhuriyet oldu. Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk Cumhurbaşkanı seçilen Atatürk; sanayide Beş Yıllık Kalkınma Planları, tarımda modern çiftlik projeleri, hukukta laiklik ve evrensel adalet mekanizmalarıyla ülkeyi çağdaş medeniyetler seviyesine taşıyacak temelleri attı.
Dış politikada ise Montrö Boğazlar Sözleşmesi, Sadabat Paktı ve Balkan Antantı gibi hamlelerle genç cumhuriyeti küresel diplomasinin saygın aktörlerinden biri haline getirdi. "Benim şahsi meselemdir" dediği Hatay davası da onun attığı diplomatik temeller sayesinde vatan toprağına katıldı.
Anıtkabir’de Yaşayan Ölümsüz Fikirler
57 yıllık hayatına bir milletin küllerinden yeniden doğuşunu sığdıran Büyük Önder, 10 Kasım 1938 sabahı saat 09.05’te Dolmabahçe Sarayı’nda aramızdan ayrıldı. Naaşı, önce Etnografya Müzesi’ne, 10 Kasım 1953’te ise ebedi istirahatgahı olan Anıtkabir’e nakledildi.
Gazi Mustafa Kemal Atatürk, vefatının 88’inci yılında geride bıraktığı bağımsızlık meşalesi, ilke ve devrimleri ile Türk milletinin kalbinde yaşamayı sürdürüyor.
