İsrail’de 27 Ekim’de sandıktan çıkan tablonun ardından koalisyon belirsizliği resmileşti. Merkez Seçim Komitesi’nin nihai verileri Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’a teslim etmesiyle birlikte, hükümetin kurulması için tanınan azami 13 haftalık yasal süre işlemeye başladı. Siyasi dengelerin kilitlendiği ülkede bu takvim zarfında yeni bir kabine kurulamazsa Kneset feshedilecek ve İsrail bir kez daha erken seçim maratonuna girecek.
Sandıktan Çoğunluk Çıkmadı: İki Blok da Sınırda Kaldı
Açıklanan resmi sonuçlara göre 120 sandalyeli İsrail Meclisi'nde ne iktidar ne de muhalefet kanadı tek başına hükümet kurabilecek 61 sandalyelik asgari çoğunluğa ulaşabildi.
İktidar kanadı: Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki Likud ve müttefikleri toplam 53 milletvekilinde kaldı.
Muhalefet cephesi: Eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot liderliğindeki Yashar Partisi öncülüğündeki "değişim bloğu" 48 sandalyede kaldı.
Kritik kilit: Seçimlerden tarihi bir başarıyla çıkan İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden Ortak Liste ve Raam partileri ise mecliste 19 sandalye kazanarak aritmetiği doğrudan değiştiren aktör konumuna yükseldi.
Cumhurbaşkanı Herzog İstişare Masasında: İlk Görev Kimin Olacak?
Seçim sonuçlarının tescillenmesiyle birlikte Cumhurbaşkanı Herzog, meclise girmeye hak kazanan siyasi partilerin temsilcileriyle görüşme maratonunu başlattı. Yasa gereği Cumhurbaşkanı'nın 7 gün içinde hükümeti kurma görevini meclis üyelerinden birine devretmesi gerekiyor.
İktidar bloğu görevin Netanyahu’ya verilmesini talep ederken, muhalefet partileri Eisenkot üzerinde uzlaşma arayışında. 19 milletvekiline sahip Arap partilerinin de tavsiyesini Eisenkot lehine kullanması durumunda, toplamda 67 milletvekilinin işaret ettiği muhalefet liderinin hükümet kurma görevini ilk alan isim olması bekleniyor.
Üç Aşamalı Kritik Takvim: Azami 12 Hafta
Yetkilendirmenin ardından İsrail iç politikasını en fazla 12 haftayı bulacak zorlu bir müzakere dönemi bekliyor:
İlk Deneme: Görevi devralan milletvekiline 28 gün süre veriliyor. Cumhurbaşkanı ihtiyaç halinde bu süreyi 14 güne kadar uzatabiliyor.
İkinci Deneme: İlk adayın başarısız olması durumunda Herzog, 3 gün içinde görevi başka bir milletvekiline veriyor. İkinci adaya uzatma hakkı olmaksızın kesin 28 gün tanınıyor.
Meclis Aşaması: İkinci denemeden de netice alınamazsa meclis devreye giriyor. Kneset üyelerinden en az 61'inin imzasıyla tavsiye edilecek üçüncü bir adaya 14 günlük son bir şans veriliyor.
Bu aşamaların hiçbirinde güvenoyu alabilecek bir hükümet modeli ortaya çıkmazsa, parlamento dağılarak erken seçim süreci başlatılacak. Ayrıca meclis, müzakere sürecinin herhangi bir anında kendi kendisini feshederek süreci daha erkene çekme yetkisine de sahip.
Masadaki Senaryolar ve Birlik Hükümeti Çağrısı
Arap partilerinin Netanyahu’yu iktidardan düşürmek için desteğe açık olduğunu duyurmasına rağmen, Eisenkot ve Avigdor Liberman gibi isimlerin yer aldığı muhalefet kanadı Siyonist partiler dışındaki ortaklıklara mesafeli yaklaşıyor. Azınlık hükümeti formülleri tartışılırken, Cumhurbaşkanı Herzog ülkenin yeni bir erken seçim sarsıntısı yaşamaması adına gerek iktidar gerekse muhalefeti kapsayacak geniş tabanlı bir "birlik hükümeti" modelini teşvik ediyor.
