Axios'un altı üst düzey yetkiliye dayandırdığı özel habere göre, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi içerisinde Çin'e yönelik yapay zeka çipi ihracatının sınırlandırılması konusunda ciddi bir fikir ayrılığı patlak verdi. İddialara göre, Çin'e yasa dışı kanallardan Nvidia'nın ileri teknoloji çiplerini sevk ettiğinden şüphelenilen firmalara uygulanacak yaptırımlar, ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick tarafından bilinçli olarak geciktirildi.
Kabinede "Megaspeed" gerilimi tırmandı
Kaynakların aktardığı bilgilere göre Başkan Trump, bu yıl içinde üçüncü kez söz konusu şirketlere yönelik ihracat kontrollerinin sıkılaştırılmasına yeşil ışık yaktı. Ancak Ticaret Bakanı Lutnick, bu kısıtlamaların devreye alınmasına şiddetle karşı çıktı.
Gerilim; Hazine Bakanı Scott Bessent, Savunma Bakanı Pete Hegseth, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer'in yer aldığı üst düzey bir toplantıda zirveye ulaştı. Toplantıda Hazine Bakanı Bessent'in, özellikle Çin'e çip transferinde kilit rol oynadığı düşünülen Megaspeed adlı şirkete yaptırım uygulanması konusunda adım atmayan Lutnick'i sert bir dille eleştirdiği öne sürüldü.
Oval Ofis'te kritik zirve ve Elon Musk detayı
Kabinedeki bu tıkanıklığın ardından üst düzey yetkililer konuyu çözmek üzere Beyaz Saray'daki Oval Ofis'te Başkan Trump ile bir araya geldi. Görüşme sırasında Trump'ın, teknoloji dünyasının önde gelen ismi Elon Musk'ı telefonla arayarak fikrini aldığı belirtildi.
Telefon görüşmesinde Musk'ın; Rubio, Bessent, Greer ve Hegseth'in savunduğu ihracat kısıtlamaları cephesine tam destek verdiği ifade edildi. Ticaret Bakanı Lutnick ise bu hamlenin Çin ile kapsamlı bir ticaret savaşını tetikleyebileceği uyarısında bulunarak çekincelerini yineledi. Ancak Musk'ın da desteğini alan diğer kabine üyelerinin baskısıyla Başkan Trump, ihracat kontrollerinin derhal uygulanması yönünde kesin talimat verdi.
Bakanlıktan ilk açıklama geldi
Trump'ın net talimatına rağmen Ticaret Bakanı Lutnick'in yeni alternatif senaryolar hazırlayarak süreci yeniden masaya yatırmayı teklif ettiği, fakat diğer yetkililerin "kararın çoktan alındığını" vurgulayarak bu girişimi reddettiği iddia edildi.
Ortaya atılan bu çarpıcı kulis bilgilerinin ardından Ticaret Bakanlığı Sözcüsü Kristen Eichamer konuya ilişkin kısa bir değerlendirmede bulundu. Eichamer, Hazine Bakanı Bessent ile Ticaret Bakanı Lutnick arasında bir çatışma yaşandığı yönündeki iddiaları yalanlarken, yaptırımların geciktirilmesi ve Oval Ofis görüşmelerine dair diğer detaylar hakkında yorum yapmaktan kaçındı.