TCMB, Bankaların Kredi Rotasını Ortaya Koydu
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), finans sektörünün ve reel sektörün geleceğine ışık tutan merakla beklenen Banka Kredileri Eğilim Anketi sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Bankaların 2026 yılı ikinci çeyreğindeki uygulamaları ile üçüncü çeyreğe dair projeksiyonlarını içeren dev anket, yurt içi ve yurt dışı fonlama piyasalarında sıkı duruşun dozunun arttığını açıkça ortaya koydu. Raporda yer alan verilere göre, bir önceki dönemde başlayan fonlama koşullarındaki katılık, yılın ikinci çeyreğinde gücünü koruyarak devam etti.
İşletme Kredilerinde Şartlar Ağırlaştı, Gözler Üçüncü Çeyrekte
Anket sonuçlarında en dikkat çekici değişim, reel sektörün can damarı olan işletme kredilerinde yaşandı. Bankaların şirketlere kullandırdıkları kredilerde uyguladıkları genel standartlarda belirgin bir sıkılaşma stratejisi izlediği görüldü. Hem Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler (KOBİ) hem de büyük ölçekli şirketler için daha önce gözlenen gevşeme dalgası yerini temkinli bir duruşa bıraktı.
Vade yapıları incelendiğinde ise kısa ve uzun vadeli fonlama imkanlarının tamamında standartların yukarı çekildiği kaydedildi. Ancak bankaların üçüncü çeyreğe yönelik beklentileri piyasaya bir nebze olsun nefes aldırdı. Katılımcı bankalar, önümüzdeki dönemde ticari kredi koşullarındaki bu sert sıkılaşmanın yerini sınırlı bir yumuşamaya bırakabileceğini öngörüyor.
Türk Lirası Kredilerde 'Gevşeme' Dönemi Sona Erdi
Para birimi cinsine göre yapılan analizler, ekonomi yönetiminin attığı adımlarla paralel bir tabloyu gözler önüne serdi. Geçmiş dönemde Türk lirası (TL) bazlı kredilerde görülen esneklik, ikinci çeyrek itibarıyla yerini net bir sıkılaşmaya bıraktı.
Yabancı para (YP) cinsinden açılan kredilerde ise zaten var olan katı tutum gücünü korumaya devam etti. Üçüncü çeyreğe yönelik projeksiyonlarda TL kredilerde sınırlı bir rahatlama ihtimali masada bulunurken, döviz cinsi kredilerdeki korumacı ve sıkı yaklaşımın sürdürüleceği tahmin ediliyor.
Taşıt ve Konutta Temkinli Seyir
Raporun bireysel finansman ayağında da benzer bir disiplin havası hakim. Konut ve taşıt kredisi almak isteyen tüketiciler için bankaların uyguladığı kredi onay standartlarında sınırlı da olsa bir sıkılaşma eğilimi kaydedildi. Sektör temsilcileri, gayrimenkul ve otomotiv finansmanındaki bu durağan ve kontrollü seyrin önümüzdeki aylarda da değişmeyeceği görüşünde birleşiyor.
Diğer taraftan, ihtiyaç kredilerini de kapsayan "diğer bireysel krediler" kategorisinde ise sıkılaşma dalgasının ivme kazanarak devam etmesi, tüketici finansmanına erişimin önümüzdeki süreçte çok daha seçici olacağının en net sinyali olarak yorumlandı.