Türkiye ihracat ailesi, küresel pazarlardaki zorlu rekabet koşullarına rağmen 2026 yılının ilk 9 aylık döneminde kritik bir ticari ivme yakaladı. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerinden elde edilen finansal tablolara göre, takip edilen 26 temel sektörün 18’i dış satım grafiklerini yukarı taşımayı başardı.
Aylık bazda bakıldığında, Eylül ayı ihracatı geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 15,4 oranında artarak 26 milyar dolar eşiğini aştı ve tüm zamanların en yüksek eylül ayı rakamına ulaştı. Ocak-Eylül dönemindeki toplam dış satım ise yüzde 5,2 artışla 211 milyar dolara yükselirken, son 12 aylık kümülatif ihracat 283,7 milyar dolarla yeni bir tarihi rekor olarak kayıtlara geçti.
Zirvenin Sahibi Yaş Meyve ve Sebze Sektörü Oldu
Yılın dokuz aylık diliminde performansıyla fark yaratan sektörlerin başında yaş meyve ve sebze grubu geldi. Dış satımını yüzde 42 gibi yüksek bir oranla artıran sektör, ülke ekonomisine 3,2 milyar dolarlık doğrudan katkı sağladı.
Büyüme ivmesinde yaş meyve ve sebzeyi takip eden stratejik sektörler şu şekilde sıralandı:
Gemi, Yat ve Hizmetleri: Yüzde 35 artışla 2 milyar dolar,
Madencilik Ürünleri: Yüzde 20 artışla 5,4 milyar dolar,
Fındık ve Mamulleri: Yüzde 19 artışla 1,9 milyar dolar,
Savunma ve Havacılık Sanayii: Yüzde 16 artışla 6,9 milyar dolar.
Sanayi ve Üretim Kolunda Dengeli Büyüme
Küresel tedarik zincirlerindeki dalgalanmalara karşın Türkiye’nin lokomotif sanayi kolları da pozitif seyrini korudu. Elektrik ve elektronik sektörü 14,7 milyar dolar (yüzde 14 artış), demir ve demir dışı metaller 11,2 milyar dolar (yüzde 14 artış) ve otomotiv endüstrisi 31,1 milyar dolarlık (yüzde 3 artış) ihracat hacmiyle genel tabloya güçlü destek verdi.
Kimyevi maddeler sektörü 25,8 milyar dolarla hacimsel liderliğini sürdürürken, mücevherat sektörü 6,9 milyar dolar (yüzde 11 artış) ve su ürünleri-hayvansal mamuller sektörü 3,1 milyar dolar (yüzde 8 artış) gelir elde etti. Çelik, makine, tekstil, iklimlendirme ve çimento-seramik grupları da sınırlı oranlarda da olsa büyüme trendini devam ettirdi.
Rekolte Düşüşü Zeytin ve Zeytinyağı Satışlarını Etkiledi
Genel tablodaki olumlu seyre karşın, yılın ilk 9 ayında 8 sektörün dış satım rakamlarında gerileme gözlendi. En belirgin düşüş, bir önceki yıl yaşanan rekolte kayıplarının etkisiyle yüzde 28 oranında kan kaybeden zeytin ve zeytinyağı sektöründe (273,7 milyon dolar) yaşandı.
Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Başkanı Mehmet Emre Uygun, konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, düşüşün temel nedeninin geçen yılki düşük rekolte olduğunu vurguladı. Yeni sezonda Cumhuriyet tarihinin en yüksek rekoltelerinden birinin beklendiğini belirten Uygun, ABD'nin Türk zeytinyağına uyguladığı yüzde 12,5'lik ek verginin pazardaki rekabet gücünü zorlaştıran bir diğer unsur olduğuna dikkat çekti.
Zeytin ve zeytinyağının yanı sıra kuru meyve (yüzde 8 düşüş), meyve-sebze mamulleri (yüzde 4 düşüş), hazır giyim (yüzde 3 düşüş) ile hububat ve bakliyat (yüzde 2 düşüş) sektörleri de dönemi ekside tamamlayan diğer iş kolları arasında yer aldı.
