Kalkınma Yolu Projesi'nin Türkiye ve Irak açısından önemi ve bölgeye sunacağı katkılar Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) tarafından düzenlenen panelde konuşuldu. SETA tarafından Ankara Ofisi'nde düzenlenen, "Değişen Küresel Ulaştırma Jeopolitiği ve Kalkınma Yolu Projesi Konferansı", Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'nun katılımıyla gerçekleşti.
Açılış konuşmalarının ardından gerçekleştirilen panelde konuşan Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı AB ve Dış İlişkiler Genel Müdürü Burak Aykan, Kalkınma Yolu Projesi'nde hem kara yolunda hem demir yolunda projenin iki ülke arasında tek koridor içinde işletilebilecek standartlara sahip olması yönünde çalışmalar yürütüldüğünü söyledi.
Aykan, Türkiye ile Irak arasında Kalkınma Yolu'nun da çok ötesinde ulaştırma alanında çok ciddi bir yeni stratejik işbirliği niyetinin ortaya koyulduğunu belirtti. Projeye dair teknik çizimlerin tamamlandığını aktaran Aykan, basit bir mekanizmayla işi çözmek için karşılıklı olarak mutabakata varıldığını anlattı.
Finansman Modeli ve Ekonomik Etkileri
Bu kapsamda, kurulan finansman mekanizmasına değinen Aykan, "Bir fon kuruyoruz, bu fonun içine petrol giriyor ve fonun içinden demir yolu ya da otoyol çıkıyor. Burada kesinlikle Irak ekonomisinin bir borçlanma maliyeti yok. Irak ekonomisi Türkiye'ye herhangi bir şekilde borçlanmayacak ve sistem içinde yeraltı kaynağının ticarileştirilmesiyle elde edilecek gelirin fonu aktarılmasıyla, gelir elde edileceğinden herhangi bir faiz yükü de olmayacak. Bunun yanı sıra, sistem içinde Türk hükümeti doğrudan olduğundan dolayı finansman maliyetleri de yükleniciler açısından düşecek." ifadelerini kullandı.
Kalkınma Yolu'nun Stratejik Önemi
Anadolu Ajansı Akademi Müdür Yardımcısı Mehmet Alaca da son 20 yıllık süreçte, Türkiye-Irak ilişkilerinin potansiyelinin altında kaldığını belirtti. Erbil-Bağdat arasındaki merkez-çevre ikilemi nedeniyle kurumsallaşmada zafiyetler yaşandığına işaret eden Alaca, son birkaç yılda pozitif gelişmeler yaşandığını anlattı.
Kalkınma Yolu Projesi'nin, iki ülke arasındaki siyasal, ekonomik ve güvenlik alanlarını kurumsallaştıracak bir anlatı sunduğunu ve küresel düzeyde de bağlantısallık konusunda projenin önemli bir anlam ifade edeceğine dikkati çeken Alaca, "Ankara ile Bağdat ilişkilerinde, Kalkınma Yolu sadece bir ulaştırma hattı değil, aynı zamanda karşılıklı bağımlılığı ve karşılıklı normalleşmeyi zorunlu hale getirecek. Aynı zamanda, Orta Doğu'nun genelinde bölgenin birbiriyle, diğer aktörlerle entegrasyonunu da kolaylaştıracak, hızlandıracak. Yeni bir güç dengesine imkan sağlayacak bir proje olacak eğer tamamlanırsa." değerlendirmesinde bulundu.
Al-Nahrain Stratejik Araştırmalar Merkezi'nden Ahmed Yousif Kaittan Aljumaily de projenin Irak açısından gelişim ve yeni bölgelere ulaşma açısından kritik önemde olduğunu belirtti. Projenin inşa sektörleri için de fırsat yaratacağına dikkati çeken Aljumaily, bu doğrultuda ilk aşamada finansman konusunun aşılması gerektiğini ve bunun da petrol ile sağlanmasına yönelik çalışmalar yapıldığını aktardı.
Al-Nahrain Üniversitesi Siyaset Bilimi Fakültesi Öğretim Üyesi Ali Faris Hameed Al-Shammarı ise projenin Irak'ın büyümesi ve gelişmesi için önemli olduğunu vurguladı. Ulaştırma koridorlarının, ülkelerin gelişim süreçlerinde ciddi katkılar sağladığının altını çizen Al-Shammarı, yönetişimin dijitalleştirilmesi kısmında da Türkiye'nin Irak'a destek sağladığını kaydetti.
