Son Haberler
Business Ekonomi Ekonomi ABD Temsilciler Meclisi açıkladı: Çin'e yapay zeka çipi sevkiyatı sürüyor

ABD Temsilciler Meclisi açıkladı: Çin'e yapay zeka çipi sevkiyatı sürüyor

ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi, Nvidia ve AMD'nin Çin'e yönelik yapay zeka çipi satışlarına ilişkin çarpıcı lisans verilerini paylaştı. Yayımlanan kayıtlara göre, aralarında Pentagon’un kara listesinde bulunan Alibaba ve Tencent'in de yer aldığı Çinli şirketlere 879 binden fazla gelişmiş çipin ihracatına onay verildi.

ABD Temsilciler Meclisi açıkladı: Çin'e yapay zeka çipi sevkiyatı sürüyor

ABD ile Çin arasında süregelen yarı iletken ve yapay zeka rekabetinde dengeleri sarsacak resmi veriler gün yüzüne çıktı. ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Brian Mast, İhracat Kontrol Reformu Yasası (ECRA) kapsamında sahip olduğu yetkileri devreye sokarak, teknoloji devleri Nvidia ve Advanced Micro Devices'ın (AMD) Çin pazarına yönelik çip ihracat lisanslarını kamuoyunun bilgisine sundu. Paylaşılan raporlar, sıkı ihracat denetimlerine rağmen Çinli şirketlere yüz binlerce gelişmiş yapay zeka çipinin transfer edildiğini ortaya koydu.

3,4 milyonluk dev talep, 879 bin resmi onay

ABD Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Sanayi ve Güvenlik Bürosu (BIS) tarafından komiteye iletilen belgeler, Çin merkezli firmaların Amerikan çip üreticilerine olan yoğun talebini gözler önüne serdi. Verilere göre, Çin'deki kuruluşlara 3,4 milyonun üzerinde yapay zeka çipi tedarik edebilmek amacıyla BIS'e toplam 21 ayrı lisans başvurusu yapıldı. Yapılan değerlendirmelerin ardından 11 Mayıs 2026 tarihi itibarıyla bu taleplerin 879 binden fazlası için ihracat, yeniden ihracat veya Çin sınırları içerisindeki transfer izni resmen onaylandı.

Pentagon’un kara listesindeki devler listede

Yayımlanan lisans kayıtlarındaki en dikkat çekici detay ise alıcı şirketlerin profili oldu. ABD Savunma Bakanlığının (Pentagon) "Çin Askeri Şirketleri" listesinde yer alan teknoloji devlerine yapılan başvurular ve verilen onaylar Washington'da tartışma yarattı. Kayıtlara yansıyan talep ve onay dağılımı şu şekilde gerçekleşti:

Alibaba ve bağlı kuruluşları: 948 bin 950 çip talep edildi, 75 bin çipin gönderimine onay verildi.

Tencent ve bağlı kuruluşları: Talep edilen 150 bin çipin tamamı onaylandı.

Baidu: Başvurusu yapılan 43 bin çipin tamamı için transfer izni çıktı.

BYD: 4 bin çiplik talebin tamamına resmi onay verildi.

Veri merkezlerine kurulum yapacak şirketler mercek altında

Lisans dosyaları, çiplerin Çin'deki veri merkezlerine kurulumunu üstlenecek aracı ve altyapı firmalarını da deşifre etti. Nvidia'nın sunduğu lisans başvurularının ikisi hariç tamamında; sistem kurulumlarını gerçekleştirecek kuruluşlar arasında Maginfra, Beijing New Matrix Information Technologies, ZTE Kangxun Telecom ve Lenovo ile bağlı iştiraklerinin bulunduğu görüldü. Diğer başvurularda ise Aivres Systems, XFusion Technologies International, Cloudnine Information Technologies ve Changkuai Computing Information Industry gibi şirketlerin isimleri yer aldı.

Çiplerin sızdırılma riski "düşük" gösterildi

Komite tarafından paylaşılan belgede, nihai alıcı konumundaki bazı firmalara yönelik güvenlik endişelerine de yer verildi. Özellikle Maginfra, Beijing New Matrix Information Technologies ve Aivres Systems şirketlerinin, tedarik edilen bu çipleri üçüncü ülkelere veya yetkisiz kuruluşlara yönlendirme ihtimaline dair daha önce basına yansıyan haberlerin bulunduğu hatırlatıldı. Söz konusu firmaların bir kısmının, AMD'nin yaptığı çok sayıda başvuruda da nihai alıcı olarak gösterildiği tespit edildi.

Tüm bu güvenlik tartışmalarına karşın Nvidia ve AMD'nin, sundukları her bir lisans başvurusunda söz konusu çiplerin başka ülke ya da kuruluşlara sızdırılma riskini "düşük" olarak raporladığı kaydedildi.