Küresel enerji piyasasının önde gelen 89 dev aktörü, fosil yakıtlardan çıkış sürecini hızlandıracak kritik bir adım attı. Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) gündeminin merkezinde bulunan "2035 yılına kadar nihai enerji tüketiminde yüzde 35 elektrik payı" vizyonuna paralel olarak, altyapı ve yenilenebilir enerjiye her yıl en az 156 milyar dolarlık sermaye tahsis edileceği ilan edildi.
UNEZA Şemsiyesi Altında Güç Birliği
Abu Dabi Ulusal Enerji Şirketi (TAQA) ile Birleşik Krallık merkezli SSE ortak liderliğinde çalışmalarını sürdüren Net Sıfır Emisyon İçin Elektrik Hizmetleri İttifakı (UNEZA), enerji dönüşümünün yalnızca üretimle sınırlı kalamayacağını ortaya koydu. Açıklanan yeni kaynak planı; doğrudan iletim-dağıtım hatlarının modernizasyonuna, batarya ve enerji depolama tesislerine ve rüzgâr ile güneş santrallerine kanalize edilecek.
Tahsis edilmesi kararlaştırılan yıllık 156 milyar dolarlık bütçe, geçtiğimiz yıla oranla yüzde 5, 2024 yılındaki yatırımlara kıyasla ise yüzde 35’lik ciddi bir genişlemeyi temsil ediyor.
Bir Yılda Dünyanın Çevresinin Yarısı Kadar Şebeke
Elektrik üretiminin şebekeye entegrasyonunda yaşanan darboğazları aşmak isteyen ittifak üyeleri, fiziksel altyapı kurulumlarında da ivme yakaladı. Paylaşılan verilere göre UNEZA üyesi şirketler, 2025 yılı boyunca 21 bin kilometrenin üzerinde yeni iletim hattı inşa etti.
Bir önceki yıla kıyasla yüzde 50 artış gösteren bu hat uzunluğu, neredeyse dünya çevresinin yarısını turlayabilecek ve Dubai, Bakü, Belém ile Antalya'yı tek bir hat üzerinde buluşturabilecek ölçekte devasa bir entegrasyona işaret ediyor. İskoçya'nın kuzeyinde yürütülen altyapı çalışmalarında 8 milyar sterlin bandına yaklaşan SSE ve bölgede denizaltı kablo tesisi kuran Sumitomo Electric gibi üreticiler, dönüşümün yerel istihdam ve tedarik zincirleri için de kaldıraç vazifesi gördüğünü teyit ediyor.
1,7 Trilyon Dolarlık İş Dünyasından Hükümetlere Çağrı
Atılan bu adımlar salt enerji tedarikçileriyle sınırlı değil. Yıllık toplam cirosu 1,69 trilyon dolara ulaşan Danone, Volvo Cars, Scania, Iberdrola ve Enel gibi küresel sanayi ve tüketim devleri de elektrifikasyonun kamu politikalarının merkezine yerleştirilmesi gerektiğini savunuyor. Şirketler, yatırım iştahının sekteye uğramaması adına bürokratik izin süreçlerinin kısaltılmasını ve uzun vadeli öngörülebilir tarife modellerinin hayata geçirilmesini talep ediyor.
Energy Transitions Commission verileri, temiz elektrifikasyonun 2050'ye kadar sera gazı emisyonlarını yüzde 60 oranında dizginleyebileceğini ortaya koyarken, bu geçişin sanılanın aksine sistem üzerinde ağır bir maliyet yükü oluşturmadan yönetilebileceğini belgeliyor.
Deniz Taşımacılığına Yeni Rota
Zirve kapsamında gündeme taşınan bir diğer kritik başlık ise denizcilik sektörü oldu. Açıklanan "Denizcilikte Elektrifikasyon Atılım Hedefi" doğrultusunda, 2035 yılına kadar uluslararası deniz taşımacılığındaki toplam enerji talebinin en az yüzde 20’sinin elektrikle karşılanması hedefleniyor. Plan; limanlarda gemilerin kıyı şebekesinden beslenmesini (cold ironing) ve kısa mesafeli deniz taşımacılığı yapan filoların doğrudan bataryalı sistemlere geçişini hızlandırmayı amaçlıyor.
