Geçtiğimiz yıl Türkiye'de AR-GE faaliyetlerine yönelik vergi teşvikleri toplamda 169 milyar 33 milyon lira olarak kayıtlara geçti. Bu rakam, bir önceki yıla göre yüzde 59,5’lik bir artış gösterdi. Türkiye İstatistik Kurumu, 2025 yılına ilişkin dolaylı AR-GE teşvik verilerini gün yüzüne çıkardı. 2024'teki AR-GE teşvik tutarı ise 105 milyar 977 milyon lira olarak öngörülüyor.
Girişimlerin teşvikten yararlanma oranı
AR-GE teşviklerinden yararlanan girişim sayısı ise 11 bin 835 olarak belirlendi. Bu teşvikten faydalanan girişimlerin çoğunluğu bilgi ve iletişim sektöründe faaliyet gösteriyor. Bilgi ve iletişim sektörü, beyan edilen vergi teşvikleri açısından 6 bin 98 girişimle ilk sırada yer alırken, onu 2 bin 421 ile imalat sanayi ve 1.627 ile mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler izliyor.
Teşviklerin sektörel dağılımı
Geçen yıl, 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu çerçevesinde sağlanan AR-GE teşvik tutarı 43 milyar 227 milyon lira olurken, bu teşviklerin yüzde 71,2'sinin bilgi ve iletişim sektöründeki girişimlere ait olduğu tespit edildi. Ayrıca, 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun kapsamında ise 39 milyar 561 milyon lira teşvik sağlandı. Temel olarak, imalat sektöründe faaliyet gösteren girişimlerin yüzde 82,1'inin bu teşvikten yararlandığı görülmekte.
Küçük ve orta büyüklükteki işletmeler (KOBİ) açısından da durum dikkate değerdir. AR-GE teşviklerinden yararlanan girişimlerin yüzde 89,5'i KOBİ statüsünde bulunmaktadır. Dolaylı AR-GE teşviklerine sağlanan toplam miktardan yüzde 38,2 oranında KOBİ'ler faydalanmıştır. Bu teşviklerin 64 milyar 596 milyon lira'lık kısmının ise yüzde 61,1'i orta ölçekli, yüzde 32,1'i küçük ölçekli ve yüzde 6,8'i mikro ölçekli girişimlere tahsis edilmiştir.
