Hürmüz Boğazı'ndaki enerji taşımacılığında yaşanan değişiklikler, global piyasalarda dikkati çekmeye devam ediyor. Son dönemde, petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) taşımacılığındaki farklılıklar, alan uzmanları tarafından dikkatle inceleniyor. Petrol tankerleri, düşük seviyelerde de olsa geçişlerine devam ederken, LNG trafiğindeki kesintilerin daha belirgin hale geldiği vurgulanıyor.
Güvenlik risklerinin etkisi: Uzman raporlarına göre, Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik riskleri, enerji taşımacılığı üzerinde baskı oluşturuyor. ABD Enerji Enformasyon İdaresinin (EIA) verilerine göre, Hürmüz'den 2025’in son çeyreğinde günlük 21,6 milyon varil petrol geçişi yapılırken, yılın ikinci çeyreğinde bu miktar 4,9 milyon varile düştü. LNG akışı ise daha da dramatik bir düşüş göstererek günlük 10,5 milyar fitküpten 800 milyon fitküpe geriledi.
İhracat rotalarının kısıtlılığı: Gaz İhraç Eden Ülkeler Forumu'nun (GECF) verilerine göre, Hürmüz Boğazı üzerinden küresel LNG arzının yaklaşık beşte biri geçiyor. Ancak savaş sonrası dönemde, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin ihracatları etkilenmiştir. GECF, bu süreçte Katar'dan 300'den fazla LNG kargosunun, BAE'den ise yaklaşık 20 kargonun sevk edilemediğini tahmin ediyor. Bunun yanında, Clarksons Research'ün verileri, petrol ve LNG taşımacılığındaki ayrışmanın gemi geçişlerine de yansıdığını gösteriyor. Örneğin, 21-27 Haziran haftasında 66 ham petrol tankeri geçerken, 23-29 Ağustos haftasında yalnızca 4 ham petrol tankeri geçiş yaptı ve LNG gemisi kaydedilmedi.
Altyapı farklılıkları ve risk faktörleri: LNG taşımacılığında petrolle kıyaslandığında önemli yapısal farklılıklar bulunduğu ifade ediliyor. Calypso Commodities'in kıdemli LNG uzmanı Mehdy Touil, petrolün esnek altyapısı sayesinde hızlı ayarlamalar yapılabileceğini, ancak LNG'nin aynı esnekliğe sahip olmadığını belirtiyor. Ayrıca, Katar’ın LNG ihracat altyapısının Hürmüz Boğazı'ndan geçiş zorunluluğunun önemli bir kısıtlama olduğunu aktarıyor. Diğer yandan, petrol geçişlerinde alternatif güzergahların devreye girmesi, petrol altyapısının esnekliğini artırıyor.
Daha fazla güvenlik riski taşıyan LNG tankerlerinin sahipleri, Hürmüz Boğazı’ndan geçiş riskini almaktan kaçınıyor. Bu durum, LNG trafiğinin toparlanmasını engelleyebilir. Oslo Üniversitesi'nden Francesco Sassi, mevcut koşullar altında, LNG taşımacılığında savaş öncesi seviyelere dönüşün zor olduğunu ifade ediyor. Güvenlik ve jeopolitik unsurların piyasalardaki rolü artarken, petrol akışının da yakın zamanda eski seviyelerine dönmesi beklenmiyor.
