Antalya’nın ev sahipliğinde toplanan COP31 İklim Zirvesi, enerji sektörünün küresel ölçekteki yol haritasına yön veren kritik değerlendirmelere sahne oldu. Türkiye Pavilyonu kapsamında organize edilen "Yenilenebilir Enerjinin Yaygınlaştırılması: Enerji Güvenliği, İklim Eylemi ve Bölgesel İş Birliği" oturumunda söz alan Eksim Enerji CEO’su Arkın Akbay, dönüşümün artık hedeflerden sahaya ve eyleme geçiş aşamasına ulaştığını vurguladı. Akbay, modern enerji sistemlerinin başarısının; üretim, iletim altyapısı, teknoloji ve insan kaynağının senkronize çalıştığı bütünleşik bir tasarıma bağlı olduğunu belirtti.
Klasik "Enerji Üçlemi" Tek Bir Mimariye Evriliyor
Küresel enerji sektörünün yıllardır tartıştığı arz güvenliği, ekonomik erişilebilirlik ve sürdürülebilirlik sacayağının ayrıştırılamaz bir bütün haline geldiğini kaydeden Akbay, Türkiye’nin son yirmi yılda bu üç unsuru harmanlayan stratejik adımlar attığını ifade etti. Rüzgâr, jeotermal ve güneş enerjisindeki kapasite artışının dağıtık üretim modelleri ve talep yönetimiyle tahkim edildiğini belirten Akbay, yenilenebilir kaynakların süreklilik ihtiyacını karşılamak adına çoklu sistemlerin devreye girmesinin kaçınılmaz olduğuna dikkat çekti.
Geleceğin enerji mimarisinde baz yük ihtiyacının yalnızca geleneksel santrallerle değil; büyük ölçekli nükleer yatırımlar ve Küçük Modüler Reaktörler (SMR) ile yeşil kaynakların hibrit kullanımıyla çözüleceğini belirten Akbay,depolama teknolojilerine ilişkin şu tespitte bulundu:
"Batarya depolama teknolojisini sisteme eklenen sıradan bir üretim ünitesi olarak okumuyoruz. Bu teknoloji, enerjiyi ihtiyaç duyulduğu ana taşıyabilme esnekliği sunması bakımından dönüşüm ekosisteminin adeta 'zaman makinesi' konumundadır."
Avrupa ile İş Birliğinde "Kazan-Kazan" ve "Made in Europe" Eşitliği
Enerji dönüşümünün sanayi yatırımları ve teknolojik yetkinliklerle doğrudan bağlantılı olduğunu dile getiren Arkın Akbay, Türkiye’nin dinamik genç nüfusu ile mühendislik altyapısının kıta ölçeğinde stratejik bir kaldıraç niteliği taşıdığını söyledi. Avrupa ile yürütülecek iş birliklerinin tek yönlü pazar anlayışından çıkıp karşılıklı fayda zeminine oturması gerektiğini belirten Akbay, tedarik zincirlerinin dayanıklılığı için eşit şartlarda entegrasyon çağrısında bulundu.
Gümrük Birliği ve yüksek üretim standartlarıyla Türkiye'nin Avrupa değer zincirinin merkezinde yer aldığını hatırlatan Akbay, "Made in Europe" standartlarında Türkiye menşeli ürünlerin AB üyesi ülkelerle eşit statüde kabul edilmesinin,Avrupa’nın hem arz güvenliğini güçlendireceğini hem de iklim hedeflerine ulaşma hızını artıracağını dile getirdi.
Hazar’dan Körfez’e Uzanan Çok Boyutlu İletim Koridoru
Türkiye’nin Avrupa Elektrik İletim Sistemi İşleticileri Ağı (ENTSO-E) ile halihazırda kurulu güçlü bağının bölgesel entegrasyonda kilit bir role sahip olduğunu aktaran Akbay, bu hatların ortak normlar çerçevesinde genişletilmesinin önemine değindi.
Azerbaycan’dan başlayarak Kazakistan, Özbekistan ve Körfez coğrafyasına kadar uzanacak genişletilmiş iletim şebekeleriyle, farklı bölgelerdeki yüksek yenilenebilir potansiyelin yüksek tüketim merkezlerine güvenle aktarılabileceğini söyleyen Akbay, bu ölçekteki altyapı projelerinin mühendislik, imalat ve teknoloji ihracatı için yeni ortaklık kapıları aralayacağını sözlerine ekledi.
