Avrupa Birliği’nin gelecek dönem mali mimarisi şekillenirken, birliğin en büyük finansörleri arasında yer alan beş ülkeden Brüksel yönetimine ültimatom niteliğinde bir çağrı geldi. Almanya, Danimarka, Hollanda, Avusturya ve Finlandiya liderleri; Avrupa Birliği Komisyonu tarafından 2028-2034 yılları için hazırlanan yaklaşık 2 trilyon avroluk bütçe taslağına sert tepki göstererek, harcama kalemlerinde yüz milyarlarca avroluk kesintiye gidilmesini istedi.
"Gerçeklerden Kopuk Taslak Kabul Edilemez"
Beş ülkenin hükümet başkanları tarafından kaleme alınan ortak analizde, küresel çapta yaşanan ekonomik çalkantılara ve mali kısıtlamalara dikkat çekildi. Üye devletlerin kendi iç bütçelerinde ciddi tasarruf önlemleri aldığı ve halkın kemer sıktığı bir dönemde, AB kurumlarının genişlemeyi sürdürmesinin kabul edilemez olduğu vurgulandı. Liderler, Komisyon’un sunduğu yeni mali çerçevenin "mevcut ekonomik ve siyasi gerçeklerle bağdaşmadığını" belirterek, Brüksel bürokrasisindeki kadro artışlarına derhal son verilmesi gerektiğini kaydetti.
Kaynaklar Güvenlik ve İnovasyona Yönlendirilmeli
Mali kaynakların eskiye dayalı harcama alışkanlıklarıyla tükenmemesi gerektiğine işaret eden liderler, bütçede köklü bir önceliklendirme talep ediyor. Hazırlanan metinde, ortaya çıkacak tasarrufun kıtanın savunma kapasitesini artırmak, sınır güvenliğini pekiştirmek, küresel rekabet gücünü yükseltmek ve teknolojik inovasyonu desteklemek amacıyla kullanılması gerektiği ifade edildi. Yeni ihtiyaçların mevcut bütçenin üzerine ek yük getirilerek değil, eski ve verimsiz harcamalardan kısılarak karşılanması gerektiğinin altı çizildi.
Kovid-19 Borçları Geleceği İpotek Altına Alıyor
Açıklamadaki bir diğer kritik başlığı ise geçmiş dönemde alınan ortak borçların geri ödeme süreçleri oluşturdu. Pandemi sonrasında hayata geçirilen kurtarma fonunun getirdiği mali yükün 2028-2034 döneminde yaklaşık 170 milyar avroluk dev bir faturaya dönüşeceğini hatırlatan beş lider, borç ödemelerinin ertelenmesinin çözümsüzlüğü derinleştireceğini savundu. Süreçte yeni harcamalar için ortak borçlanma yöntemine kesinlikle karşı çıkacaklarını belirten üye ülkeler, mali sürdürülebilirliğin anahtarının ortak borç almakta değil, katı bütçe disiplininde yattığını vurguladı.
Ukrayna Desteğinde 'Adil Yük Paylaşımı' Talebi
Bütçenin yaklaşık yüzde 40'lık finansmanını üstlenen Almanya, Danimarka, Hollanda, Avusturya ve Finlandiya, aynı zamanda AB’nin Ukrayna’ya sağladığı ikili yardımların da yaklaşık yüzde 70’ini karşılıyor. Avrupa’nın güvenliği için Kiev yönetimine desteğin aksamadan sürmesi gerektiğine inandıklarını belirten liderler, bu sorumluluğun yalnızca birkaç ülkenin omuzlarına yüklenemeyeceğini ifade ederek diğer üye ülkeleri taşın altına elini koymaya davet etti.
Çetin Bütçe Pazarlıkları Başlıyor
AB’nin 7 yıllık "Çok Yıllı Mali Çerçevesi" (MFF), yürürlüğe girebilmesi için üye ülkelerin oy birliğini ve Avrupa Parlamentosu'nun onayını gerektiriyor. 1 Ocak 2028 tarihinde devreye girmesi planlanan yeni bütçe paketi üzerindeki tartışmaların, üye ülkeler arasındaki çıkar çatışmaları nedeniyle önümüzdeki dönemde Brüksel koridorlarında son yılların en çetin diplomasi trafiğine sahne olması bekleniyor.
