İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'te gerçekleştirilen Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) Devlet Başkanları Zirvesi’nde küresel ve bölgesel denklem açısından kritik açıklamalarda bulundu. ABD'nin ülkesine yönelik hamlelerini sert bir dille eleştiren Pezeşkiyan, diplomasi masasının yeniden işlerlik kazanmasının tamamen Washington'ın tutumuna bağlı olduğunu belirtti.
"İki Hafta Geçmeden Anlaşmayı İhlal Ettiler"
Pakistan ve Katar'ın arabuluculuk üstlendiği uzun soluklu görüşmeler neticesinde ulaşılan "İslamabad Mutabakat Zaptı"na sadık kaldıklarını hatırlatan İran lideri, Beyaz Saray’ın kendi attığı imzayı arkasında bırakarak aşırı taleplerde bulunmaya başladığını dile getirdi. ABD Başkanı'nın imzasını taşıyan belgenin geçerliliğinin iki hafta dahi sürmediğini savunan Pezeşkiyan, Tahran’ın sergilediği tutumun Washington’ın yükümlülük ihlallerine verilmiş orantılı bir karşılık olduğunun altını çizdi. Pezeşkiyan, ABD'nin yapıcı bir tutumla taahhütlerine dönmesi halinde İran’ın da tereddüt etmeden derhal gerekli adımları atacağını duyurdu.
"Yasa Dışı Adımlar Küresel İstikrarı Tehdit Ediyor"
İran, Lübnan, Gazze ve Batı Şeria'da tırmanan gerilime değinen Pezeşkiyan, uluslararası hukuk kaidelerinin hiçe sayılmasının tehlikeli sonuçlarına dikkat çekti. Güç ve baskıya dayalı politikaların sürdürülmesinin sadece mevcuttaki kriz bölgelerini değil, küresel güvenlik mimarisini kökten sarstığını belirten Pezeşkiyan, ŞİÖ üyesi ülkelere ortak hareket etme çağrısında bulundu.
Tahran’dan ŞİÖ’ye İki Önemli Kurumsal Öneri
Yeni ortaya çıkan güvenlik tehditlerine ve terörizme karşı kurumsal kapasitenin artırılması gerektiğine işaret eden İran Cumhurbaşkanı, zirvede iki önemli girişim sundu. Üye devletlerin uzmanlık ve bilimsel altyapısından faydalanarak bölgesel istikrarı güçlendirecek bir "ŞİÖ Stratejik Güvenlik Araştırmaları Merkezi" kurulmasını tavsiye eden Pezeşkiyan, buna ek olarak yasama alanındaki tecrübe paylaşımını pekiştirecek bir "Parlamenterler Meclisi" oluşturulması önerisini masaya getirdi.