ABD'de kritik Kongre ara seçimleri yaklaşırken, ülkedeki en nüfuzlu yabancı odaklı lobi oluşumlarından Amerikan-İsrail Kamu İşleri Komitesi (AIPAC) sandıkta beklemediği bir hezimetle karşı karşıya kaldı. Gazze'deki insani kriz ve saldırılar nedeniyle Amerikan toplumunda derinleşen görüş ayrılıkları sandığa yansırken, devasa bütçelerle fonlanan İsrail yanlısı adaylar üst üste yenilgi aldı. Seçim harcamalarını izleyen OpenSecrets verilerine göre, AIPAC bağlantılı yapıların desteklediği adaylar için 100 milyon doların üzerinde kaynak harcanmasına rağmen, özellikle stratejik ön seçimlerde alınan ağır yenilgiler Washington koridorlarında deprem etkisi yarattı.
Rekor Bütçeli Adaya Müslüman Rapip Tokadı
İsrail lobisinin bu seçim dönemindeki en büyük yenilgilerinden biri Michigan eyaletinde yaşandı. AIPAC, Demokrat Parti içindeki çekişmede Mısır kökenli tıp doktoru Abdul El-Sayed’in karşısındaki rakibi Haley Stevens’a tam 30 milyon dolar aktardı. Bu rakam, lobi tarihinin tek bir adaya sunduğu en yüksek maddi destek olarak kayıtlara geçti.
İsrail’in Filistin’e yönelik saldırılarını sert bir dille eleştiren ve Amerikan kaynaklarının iç yatırımlara aktarılmasını savunan El-Sayed, arkasındaki dev finansal güce rağmen rakibini sandıkta mağlup etti. Benzer bir tablo California’da da gerçekleşti; AIPAC’in 2,5 milyon dolara yakın para akıttığı aday, Afganistan kökenli kadın siyasetçi Aisha Wahab karşısında seçimi kaybetti.
Reklamlarda "İsrail" İsmini Gizlemeye Başladılar
Amerikan kamuoyundaki algı değişimini sezgileyen İsrail lobisi, yürüttüğü propaganda stratejisinde de geri adım atmak zorunda kaldı. New York Times tarafından yapılan kapsamlı bir araştırmaya göre, AIPAC’in fonladığı 100’den fazla televizyon ve dijital reklamın sadece 6’sında doğrudan "İsrail" ifadesine yer verildi. Seçmen nezdinde artan tepkilerden çekinen lobi, İsrail yanlısı adayları öne çıkarırken reklam kampanyalarında kürtaj hakları ve ekonomi gibi seçmenin daha sıcak baktığı konuları işlemek durumunda kaldı.
Geçmişteki %98'lik Başarı Oranı Tarihe Karışıyor
Siyaset analistleri, geçmiş seçimlerde desteklediği adaylarda %98 gibi ezici bir başarı oranı yakalayan AIPAC’in, bu seçim döngüsünde tarihi bir gerileme yaşayacağını öngörüyor. Gazze krizinin ardından Amerikan toplumunda İsrail'e verilen koşulsuz desteğe yönelik sorgulamalar artarken, son anketler Amerikan halkının neredeyse yarısının Washington'ın İsrail politikasını "fazla aşırı" bulduğunu gösteriyor. Bu taban tepkisinin, lobinin sandıktaki başarı oranını %60 seviyelerine kadar düşürmesi bekleniyor.
Yabancı Ajan Tartışması Yeniden Gündemde
Alınan yenilgilerin yanı sıra AIPAC üzerindeki hukuki ve siyasi baskı da artıyor. Kuruluşun, Yabancı Ajanlar Kayıt Yasası (FARA) kapsamında Adalet Bakanlığına kayıt yaptırmayı reddetmesi, ABD siyasetinde uzun süredir tartışılan bir kriz başlığı. Eleştirmenler, yapının doğrudan bir başka ülkenin ulusal çıkarlarına hizmet ettiğini vurgulayarak yasal denetime tabi tutulmasını talep ederken; AIPAC yönetimi ise fonlarının tamamen ABD vatandaşı bağışçılardan sağlandığını savunarak bu adıma direnç göstermeyi sürdürüyor.
