Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Birliğin geleceğini şekillendirecek tarihi bir hamleye imza atarak Kanada’ya "ortak üye" olma çağrısında bulundu. Jeopolitik dengeleri derinden sarsabilecek bu stratejik adım, AB'nin coğrafi sınırlarının ötesinde küresel bir güç alanı oluşturma hedefini ortaya koyuyor.
Avrupa Parlamentosu (AP) Genel Kurulunda gerçekleştirilen yıllık "Birliğin Durumu" oturumunda konuşan AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Transatlantik ilişkilerde yeni bir sayfa açacak önerisini duyurdu. Kanada Başbakanı Mark Carney’nin de hazır bulunduğu tarihi oturumda von der Leyen, iki taraf arasındaki köklü tarihi, kültürel ve insani bağlara vurgu yaparak, bu yakınlığın daha ileri bir boyuta taşınması gerektiğini ifade etti.
Ticari Başarıdan Küresel İttifaka
İki taraf arasında yürürlükte olan Kapsamlı Ekonomik ve Ticaret Anlaşması’nın (CETA) başarısına dikkat çeken von der Leyen, mal ticaretinin 10 yıldan kısa sürede %75 oranında arttığına vurgu yaptı. Elde edilen bu ekonomik ivmenin ticari anlaşmaların ötesinde bir potansiyel barındırdığını belirten Von der Leyen, "CETA ile kurduğumuz yapıyı geleceğe dönük bir ittifaka dönüştürerek ortak refah ve ekonomik güvenlik alanı inşa etmek istiyoruz" değerlendirmesinde bulundu.
Savunma, Teknoloji ve Arktik’te Tam Entegrasyon
Teklif edilen yeni ortaklık modeli, ticaretin ötesinde kritik teknolojiler ve stratejik güvenlik alanlarını kapsıyor. Plana göre AB ve Kanada; yapay zeka, kuantum teknolojileri, siber güvenlik, kritik mineraller ve batarya üretimi gibi geleceğin sektörlerinde ortak hareket edecek.
Aynı zamanda savunma sanayisi altyapılarının entegre edilmesi ve küresel ısınmayla stratejik önemi her geçen gün artan Arktik bölgesinde ortak politikalar geliştirilmesi hedefleniyor. Von der Leyen, bu girişimlerin hiçbir ülkeyi hedef almadığını, amacın tarafların küresel rekabetteki ortak gücünü artırmak olduğunu altını çizerek çizdi.
Standartların Dışında Yeni Bir Model
Söz konusu teklif, AB'nin hukuki yapısı açısından da dönüm noktası niteliği taşıyor. Mevcut AB Antlaşması uyarınca tam üyelik statüsüne yalnızca "Avrupa devleti" niteliğindeki coğrafi ülkeler başvurabiliyor. Birlik mevzuatında henüz resmi olarak tanımlanmış bir "ortak üyelik" statüsü bulunmuyor.
Von der Leyen’in Kanada Başbakanı Carney’ye doğrudan yönelttiği "Kanada'nın AB'nin ilk ortak üyesi olmasının önünü açmak için sizinle çalışmak istiyorum" çağrısı, diplomatik arenada ezber bozan bir diplomatik inovasyon olarak yorumlanıyor. Teklifin hukuki ve idari detaylarının önümüzdeki süreçte yapılacak ikili temaslarla şekillenmesi bekleniyor.
