Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda teknolojilerindeki hızlı değişim ve küresel ölçekte artan alternatif gıda arayışları üzerine stratejik bir düzenlemeye imza attı. Sektörün merakla beklediği "Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalar Yönetmeliği" ile "Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği" Resmi Gazete'de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi.
Yapılan bu köklü düzenleme, bir yandan gıda işletmelerinin yenilikçi ürünlerini pazara sunarken uyması gereken yasal çerçeveyi çizerken, diğer yandan da tüketici sağlığını en üst düzeyde korumayı amaçlıyor.
Küresel Standartlar Yayında: 189 Bileşene Vize, 32 Ürüne Kırmızı Işık
Yeni mevzuat hazırlanırken Avrupa Birliği (AB) standartları ve listeleri titizlikle incelendi. Yapılan değerlendirmeler sonucunda, Türkiye'de kullanımı güvenli bulunan 189 yeni gıda bileşeni yönetmelik ekine dahil edilerek yasallaştı.
Ancak Bakanlık, kırmızı çizgilerinden taviz vermedi. Genetiği Değiştirilmiş Organizmalı (GDO) mikroorganizmalar vasıtasıyla üretilen, domuz kaynaklı bileşenler içeren ya da böcek ihtiva eden 32 gıda maddesi, Türk toplumunun tüketim hassasiyetleri ve gıda güvenliği kriterleri göz önünde bulundurularak kapsam dışı bırakıldı ve Türkiye pazarında yasaklandı.
Önemli Not: Yönetmelik listesinde yer almayan hiçbir "yeni gıda" bileşeni, Bakanlığın onay mekanizmasından geçmeden ve kapsamlı risk değerlendirmesine tabi tutulmadan piyasaya arz edilemeyecek.
Önce İnsan Sağlığı: Risk Analizi Olmadan Raflara Çıkamayacak
Geliştirilen ya da ilk kez gıda olarak kullanılacak olan bir bileşenin piyasaya sürülebilmesi, artık çok sıkı bir onay zincirine bağlı. Gıda işletmecilerinin başvuru dosyaları, bilimsel veriler ışığında insan sağlığı yönünden mercek altına alınacak.
Eğer yeni ürün veya içerik, analizler sonucunda tüketici sağlığı açısından en ufak bir risk taşımıyorsa ve belirlenen teknik kriterleri tam olarak karşılıyorsa satışına izin verilecek. Tebliğ ile birlikte bu başvuru dosyalarının içeriği ve "yeni gıda" statüsünün nasıl belirleneceğine dair tüm bürokratik süreçler de net bir şekilde kurala bağlandı.
İnovasyon Desteklenirken Tüketici de Korunacak
Bakanlıktan edinilen bilgilere göre bu hamle, sadece bir yasaklama veya kısıtlama paketi değil. Düzenleme, geleceğin beslenme trendlerine uyum sağlamayı ve gıda sektöründeki inovasyonu teşvik etmeyi de hedefliyor.
Daha önce hiç tüketilmemiş yenilikçi içeriklerin tanımlanması ve güvenli hale getirilmesiyle:
Gıda sektöründe yeni teknolojilerin ve Ar-Ge çalışmalarının önü açılacak,
Yenilikçi girişimler yasal bir zemine kavuşacak,
Tüketiciler, güvenilirliğinden emin olunan kontrollü ve modern gıdalara ulaşabilecek.
Sektörde yeni bir milat olarak kabul edilen bu düzenlemeyle birlikte, Türkiye gıda pazarı hem uluslararası standartlara entegre olacak hem de yerli tüketicinin güvenliği garanti altına alınmış olacak.
