Tarih boyunca medeniyetlere ev sahipliği yapan ve Urartular döneminde "güneş şehri" anlamına gelen Tuşba adıyla anılan Van, günümüzde bu tarihi mirasını modern teknolojiyle birleştirerek Türkiye'nin yenilenebilir enerji haritasında stratejik bir konuma ulaştı. Yüksek güneşlenme oranları, güçlü rüzgar koridorları, zengin akarsuları ve çevreci entegre tesisleriyle dikkat çeken kent, temiz enerji üretiminde attığı kararlı adımlarla adından söz ettiriyor.
Geçtiğimiz yıl güneş, rüzgar, hidroelektrik ve evsel atıklardan elde edilen toplam 534 bin 604,81 megavatsaat elektrik enerjisi, bölge ve ülke ekonomisine yaklaşık 1,5 milyar liralık devasa bir katkı sağladı.
Güneş ve Rüzgar Enerjisi Rekor Kırdı
Yılın büyük bölümünü güneşli geçiren Van, coğrafi avantajını güneş enerjisi santralleri (GES) yatırımlarıyla avantaja çevirdi. Kentin dört bir yanına kurulan farklı kapasitelerdeki GES'ler aracılığıyla yılda 264 bin 410,90 megavatsaat elektrik üretilirken, bu üretim tek başına ekonomiye 698 milyon 561 bin 64 lira kazandırdı.
Güneşin yanı sıra rüzgar potansiyelini de değerlendiren yetkililer, Gevaş ilçesinde yaklaşık 3 bin rakımda kurulan rüzgar enerjisi santraliyle (RES) dikkat çekici bir başarıya imza attı. 2025 yılı verilerine göre bu tesiste üretilen 198 bin 878 megavatsaat elektrik, ekonomiye 614 milyon liralık bir kaynak sağladı.
Çevreci Dönüşüm: Atıklar ve Sular Enerjiye Dönüşüyor
Yalnızca doğal elementler değil, aynı zamanda kentteki ekolojik ve çevreci projeler de enerji üretiminde aktif rol oynamaktadır. Van Büyükşehir Belediyesi Entegre Katı Atık Tesisi’nde bertaraf edilen çöpler, ekonomik değere dönüştürülerek şehre kazandırıldı. Bu tesiste işlenen atıklar sayesinde üretilen 25 bin 198,96 megavatsaat elektrik, 67 milyon 231 bin 066 liralık ekonomik getiri sağladı.
Bununla birlikte, kentteki hidroelektrik santralleri de su kaynaklarının verimli kullanılmasında kilit rol oynadı. Yıl boyunca HES'lerde üretilen 46 bin 116,95 megavatsaat elektrik enerjisi, ekonomiye 119 milyon 840 bin 770 liralık bir katkı sundu.
"Van'dan Iğdır'a, İran'a ve Nahçıvan'a Elektrik Vereceğiz"
Enerji arz güvenliğinin Türkiye için stratejik bir öneme sahip olduğunu vurgulayan AK Parti Van Milletvekili Kayhan Türkmenoğlu, kentin yerel kaynaklarını en verimli şekilde değerlendirdiklerini belirtti. Türkmenoğlu, yapılan yatırımların sadece yerel ihtiyacı karşılamakla kalmayıp dışa bağımlılığı azalttığını ifade ederek şu değerlendirmelerde bulundu:
"Van'da su kaynaklarımızın hoyratça akıp gitmesine izin vermiyoruz. Barajlarımızla, RES'ler, GES'ler ve çöpten enerji üreten tesislerimizle doğal kaynakları elektrik enerjisine dönüştürüyoruz. Şu an Van'da enerji ulaştıramadığımız hiçbir nokta kalmadığı gibi ciddi bir enerji fazlalığımız da bulunuyor."
Kentteki altyapı çalışmalarının hız kesmeden sürdüğünü belirten Türkmenoğlu, Türkiye Elektrik İletim AŞ (TEİAŞ) tarafından mevcut trafo merkezlerine ek olarak 2 yeni trafo merkezinin daha inşa edildiğini müjdeledi. Bu projelerin tamamlanmasıyla birlikte Van'ın sadece bölgesel bir üretim merkezi olmayacağını belirten Türkmenoğlu, "Bu yatırımlar tamamlandığında Van'dan Iğdır'a, İran'a ve Nahçıvan'a elektrik vereceğiz. Van'ın enerji merkezi olacağını boşuna demiyoruz" sözleriyle kentin gelecekteki vizyonunu gözler önüne serdi.
