Küresel emtia piyasaları, Orta Doğu’dan gelen sıcak haberler, Washington yönetiminin yeni ticaret hamleleri ve merkez bankalarının para politikası sinyalleriyle oldukça hareketli bir haftayı geride bıraktı. Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz hattındaki güvenlik endişeleri enerji piyasalarını doğrudan etkilerken, enflasyon ve faiz artırımı senaryoları tüm varlık sınıflarında fiyatlamaların yeniden şekillenmesine neden oldu.
Enerji Piyasalarında "100 Dolar" Sınırı ve Arz Endişeleri
ABD ile İran arasındaki çatışmaların tırmanması, Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışını yavaşlatırken Kızıldeniz'deki güvenlik riskleri enerji arzına yönelik endişeleri zirveye taşıdı. Bu gelişmelerin etkisiyle Londra'da eylül vadeli Brent petrolün varil fiyatı hafta içinde kritik 100 dolar sınırını test etti. Basra Körfezi'ndeki yükleme faaliyetlerinin aksaması ve bazı fiziki ham petrol türlerinin 110 dolara yaklaşması arz sıkışıklığını gözler önüne serdi.
Her ne kadar ABD stoklarındaki artış ve OPEC+ grubunun eylül ayında üretimi artırabileceğine yönelik sinyaller yükselişi kısmen sınırlasa da, haftalık bazda Brent petrol yüzde 7,3 değer kazandı. Doğal gaz cephesinde ise ABD'deki sıcak hava dalgasının elektrik talebini artırması fiyatları destekledi ve gaz fiyatları yüzde 1 oranında artış kaydetti.
Fed Beklentileri Değişti, Dolar ve Tahvil Faizleri Güçlendi
Enerji fiyatlarındaki yukarı yönlü bu ivme, enflasyonun yeniden ivme kazanabileceği endişelerini beraberinde getirdi. Bu senaryo, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) yeniden faiz artırımlarına başlayabileceği yönündeki beklentileri güçlendirdi. Para piyasalarında Fed'in temmuzda faiz artırma ihtimali yüzde 35,8'e, eylül ayına kadar ise yüzde 70,8'e tırmandı.
Öte yandan, ABD yönetiminin 60 ticaret ortağına yüzde 10 ila yüzde 12,5 oranında gümrük vergisi uygulanacağını açıklaması küresel ticaret dengelerine dair kaygıları artırdı. ABD'nin 2 yıllık tahvil faizi yüzde 4,35'e, 10 yıllık tahvil faizi ise yüzde 4,69'a yükselirken, Dolar Endeksi yüzde 0,7 artışla 101,5 seviyesine ulaştı. Avrupa Merkez Bankası (ECB) faizleri sabit tutarken, Başkan Christine Lagarde'ın enerji şokunun enflasyonist etkilerine dikkat çeken açıklamaları yüksek faiz ortamının süreceği sinyalini verdi.
Değerli Metallerde Merkez Bankası Desteği ve Karışık Seyir
Yükselen tahvil faizleri ve güçlenen dolar, değerli metaller üzerinde satış baskısı yaratsa da, önceki haftalardaki kayıpların ardından gelen tepki alımları piyasayı dengede tuttu. Ons bazında gümüş yüzde 4,1, altın ise yüzde 0,9 değer kazanırken; paladyum yüzde 0,4 ve platin yüzde 0,2 geriledi.
Merkez bankalarının rezerv çeşitlendirme stratejileri ise altın fiyatlarına yapısal destek sunmayı sürdürdü. Dünya Altın Konseyi verilerine göre, merkez bankaları mayıs ayında net 41 tonluk alım gerçekleştirdi. Polonya ve Çin alımlarda öne çıkarken, Konseyin 2026 araştırmasına katılan yetkililerin yüzde 45'inin kendi kurumlarının altın rezervlerini artırmayı planlaması dikkat çekici bir rekor olarak kayıtlara geçti.
Baz Metallerde Çin Etkisi ve Arz Dengeleri
Baz metaller cephesinde Çin kaynaklı veriler ve döviz hareketleri etkili oldu. Çin'in haziran ayında rafine bakır ithalatının son 9 ayın zirvesine çıkması, ithalat primlerinin yükselmesi ve Şanghay stoklarının şubat 2024'ten bu yana en düşük seviyeye gerilemesi bakır fiyatlarını destekledi. Tezgah üstü piyasada bakır libre bazında yüzde 1,3 artış gösterirken; çinko ve nikel yüzde 1,8, kurşun ise yüzde 0,6 değer kaybetti. Alüminyum fiyatları ise yatay bir seyir izledi.
Tarım Ürünlerinde Hava Koşulları ve Karadeniz Riski
Tarım emtialarında Karadeniz'deki sevkiyat güvenlikleri ve elverişsiz hava koşulları belirleyici oldu. Rusya'nın Ukrayna limanlarına yönelik saldırıları buğday ve mısır sevkiyatında aksama korkularını tetiklerken, ABD Tarım Bakanlığı verilerinde mısır ve buğday kalitesindeki düşüşler ile Avrupa'daki sıcak hava dalgası fiyatları yukarı çekti. Chicago Ticaret Borsası'nda mısır yüzde 4,1, soya fasulyesi yüzde 3,5 ve buğday yüzde 2,7 prim yaparken, pirinç yüzde 0,3 geriledi.
Yumuşak Emtialarda Satış Baskısı Hakim
Yumuşak emtialar grubunda ise kâr satışları ve artan arz öne çıktı. Brezilya'daki hasat faaliyetlerinin hızlanması kahve fiyatlarını aşağı çekerken; şekerde de benzer şekilde kuru havanın hasadı desteklemesi satış baskısı yarattı. Kakao tarafında ise Batı Afrika'dan gelen ürün miktarının artması ve fiziki talebin zayıf seyretmesi ton başına fiyatların yüzde 3,7 düşmesine neden oldu. ICE'de pamuk fiyatları yüzde 1,6 artarken, kahve yüzde 1,9 ve şeker yüzde 0,5 değer kaybetti.
