Şubat ayının sonunda patlak veren ABD/İsrail-İran geriliminin ardından ticari gemi geçişlerinin durma noktasına geldiği Hürmüz Boğazı’nda, aylardır mahsur kalan binlerce denizci için nihayet somut bir kurtarma adımı atıldı. Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), Basra Körfezi'nde yaklaşık 4 aydır zorlu şartlar altında bekleyişini sürdüren 11 bini aşkın mürettebatın tahliyesi için hazırlanan büyük ölçekli operasyon planının uygulamaya konulacağını duyurdu.
Londra merkezli örgütten yapılan resmi açıklamada, krizin aşılmasında ABD ve İran arasında sağlanan kritik mutabakatın milat olduğu vurgulandı.
Diplomatik Uzlaşı Denizde Güvenliği Yeniden Tesis Ediyor
Operasyonun detaylarına ilişkin değerlendirmelerde bulunan IMO Genel Sekreteri Arsenio Dominguez, diplomatik uzlaşıdan duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Binlerce masum denizcinin aylardır büyük bir belirsizlik ve sıkıntı içinde yaşadığına dikkat çeken Dominguez, küresel piyasaları da sarsan bu krizin ardından deniz güvenliğinin yeniden inşa edilmesi ve sivil gemileri hedef alan kabul edilemez saldırıların son bulması adına atılan kararlı adımları memnuniyetle karşıladıklarını ifade etti. Süreç boyunca hayatını kaybeden 4 denizciyi de saygıyla andığını belirten Genel Sekreter, önceliklerinin insan hayatı ve küresel tedarik zincirinin sürekliliği olduğunun altını çizdi.
Çok Uluslu İşbirliği ve Güvenlik Garantileri Alındı
Lojistik açıdan oldukça karmaşık olan bu dev operasyon tek bir merkezin kontrolünde yürütülmeyecek. Tahliye planı; İran, Umman ve bölgedeki diğer kıyı devletlerinin yanı sıra ABD ve küresel denizcilik sektörünün aktörleriyle tam bir eş güdüm içinde gerçekleştirilecek. IMO, operasyonun sorunsuz ilerleyebilmesi adına gerekli tüm güvenlik garantilerinin toplandığını ve seyir güvenliği koşullarının titizlikle kontrol edildiğini bildirdi.
Çarpışma Riskine Karşı "Kademeli" Trafik Yönetimi
Bölgede aylardır biriken yoğun gemi trafiği, ani bir hareketlilik durumunda büyük deniz kazalarını ve çarpışma risklerini beraberinde getiriyor. Bu tehlikeyi bertaraf etmek amacıyla Umman makamları ile IMO, akıllı bir trafik yönetim modeli geliştirdi. Umman tarafından denizcilere geçilen seyir bildirisinde, gemilerin kontrolsüz bir şekilde değil, belirli gruplar halinde ve aşamalı olarak bölgeden tahliye edileceği belirtildi.
İki Geçici Rota Belirlendi
Geliştirilen acil eylem planı kapsamında, mahsur kalan ticari gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan emniyetle ayrılabilmesi için trafik ayırma sisteminin kuzeyinde ve güneyinde olmak üzere iki geçici deniz koridoru oluşturuldu. Belirlenen gruplara dahil edilen gemilerle sırasıyla iletişime geçileceği ve kaptanlara güvenli çıkış için izlemeleri gereken rotalara dair teknik talimatların anlık olarak aktarılacağı öğrenildi.
