Küresel ticaret dengelerinde kartlar yeniden dağıtılırken, dünyanın en büyük ikinci ekonomisi olan Çin'den dikkat çekici bir performans geldi. Açıklanan son resmi verilere göre ülkenin dış ticaret fazlası, eylül döneminde kaydedilen güçlü ihracat ivmesiyle birlikte son 20 ayın en yüksek seviyesine tırmandı. Yapay zeka altyapısına yönelik küresel yatırım dalgası ve elektronik komponentlere olan yüksek talep, Pekin yönetiminin dış satım rakamlarını yukarı taşıyan ana unsur oldu.
İhracat ve İthalat Oranlarında Çift Haneli Sıçrama
Çin Gümrükler Genel İdaresi tarafından paylaşılan güncel finansal tablolara göre, eylül ayında ülkenin toplam ihracatı geçen yılın aynı dönemine kıyasla %36,3 oranında güçlü bir artış göstererek 447,1 milyar dolar seviyesine ulaştı. Benzer şekilde, girdi maliyetleri ve enerji ithalatındaki hareketlilikle birlikte ülkenin toplam ithalatı da %31 artışla 313,6 milyar dolara yükseldi.
Bu rakamlar doğrultusunda eylül ayı net dış ticaret fazlası 133,5 milyar dolar olarak gerçekleşti. Böylece Çin, Ocak 2025 döneminde ulaşılan 137,9 milyar dolarlık tarihi seviyenin ardından gelen en yüksek aylık fazla performansına imza atmış oldu.
Küresel Teknoloji Devrimi İhracat Çarklarını Hızlandırdı
İhracattaki bu göz alıcı yükselişin arkasındaki temel dinamikleri değerlendiren Çinli yetkililer, özellikle veri merkezleri, yapay zeka bilgisayar mimarileri ve elektrik şebekesi altyapılarına dönük küresel yatırımlara dikkat çekiyor. Yüksek teknolojiye dayalı çipler, yar iletkenler ve elektronik parçalara olan yoğun talep, ülkenin katma değerli ürün grubundaki pazar payını genişletmesini sağladı.
Bölgesel ticaret ortakları incelendiğinde ise Çin’in ABD’ye gerçekleştirdiği dış satım %39,5 oranında tırmanırken, Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) coğrafyasına yapılan ihracat %52,2 gibi rekor bir artış kaydetti. Avrupa Birliği ülkelerine yönelen sevkiyatlarda ise %25,2'lik istikrarlı bir büyüme gözlendi.
İç Tüketimde Durgunluk, Üretici Fiyatlarında Enerji Baskısı
Dış ticarette yakalanan bu ivmeye karşın iç ekonomideki toparlanmanın henüz arzulanan hıza ulaşamadığı görülüyor. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) eylülde yıllık bazda %0,9 seviyesinde kalarak iç piyasadaki harcama eğiliminin hâlen zayıf seyrettiğine işaret etti.
Öte yandan, hammadde ve küresel enerji fiyatlarındaki artışın etkisiyle Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) yıllık bazda %5 yükselerek son yılların en ivmeli artışını gerçekleştirdi. Piyasa analistleri, üretici maliyetlerindeki bu baskı ve iç talepteki temkinli duruş nedeniyle ekonomi yönetiminin önümüzdeki dönemde yeni teşvik paketleri sunabileceğini öngörüyor.
Yıl Sonu İcin Yeni Bir Dünya Rekoru Gelebilir mi?
Yılın ilk 9 ayında toplam 938,1 milyar dolarlık dış ticaret fazlasına ulaşan Çin'in, geçen yıl kırılan 1,19 trilyon dolarlık tarihi rekoru bu yıl tazeleyebileceği değerlendiriliyor. Uzmanlar, Çin’in imalat sanayiinde düşük marjlı ürünlerden yüksek katma değerli teknolojik üretime geçiş yapmasının, küresel ticaret kısıtlamalarına rağmen dış satım gücünü korumasında en kritik faktör olduğunu vurguluyor.