ABD Dışişleri Bakanlığı, uluslararası hukuk düzeninde taşları yerinden oynatacak nitelikte radikal bir hamleye imza attı. Washington yönetimi, Lahey merkezli Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin (UCM) kendi egemenlik haklarına karşı "açık bir tehdit" oluşturduğunu öne sürerek, mahkemenin küresel yetkisini tamamen etkisiz hale getirecek çok katmanlı bir devlet girişimi başlattığını duyurdu.
"Sistematik Olarak Etkisiz Hale Getirilecek"
ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan resmi açıklamada, başlatılan yeni girişimin temel amacının, UCM’nin ABD’nin egemenlik haklarını tehdit etme kabiliyetini "sistematik olarak ortadan kaldırmak" olduğu vurgulandı. Hükümetin tüm kurum, bakanlık ve birimlerinin ortak koordinasyonuyla yürütülecek bu operasyonel hamlede, Amerikan çıkarlarını korumak adına her türlü diplomatik ve ekonomik aracın sonuna kadar kullanılacağı belirtildi. Açıklamada yer alan "UCM'nin Amerikalılar için oluşturduğu tehdidi ortadan kaldırmaya yönelik bu girişimde hiçbir diplomatik seçenek göz ardı edilmeyecektir" ifadesi, sürecin ne denli sert geçeceğinin ilk sinyali oldu.
"Yargı Yetkisini Asla Tanımadık, Tanımayacağız"
Washington, UCM’nin ABD askerleri, istihbarat görevlileri ve resmi yetkilileri üzerinde herhangi bir yargı yetkisinin bulunmadığını, bu durumun geçmişte de hiçbir şekilde kabul edilmediğini hatırlattı. Mahkemenin daha önce Amerikan askeri personeli ve istihbarat elemanlarına yönelik başlattığı soruşturmaları ve bu dosyaları kapatmayı kararlılıkla reddetmesini "kırmızı çizginin aşılması" olarak değerlendiren ABD yönetimi, kendi vatandaşlarını korumak adına küresel adaleti bypass edecek adımlar atmaktan çekinmeyeceğini ilan etti.
Küresel Diplomasi Kıskacı
ABD'nin başlattığı bu kapsamlı strateji yalnızca kurumsal yaptırımlarla sınırlı kalmayacak. Girişim kapsamında yürütülecek küresel diplomatik temaslarda, yabancı hükümetlere UCM’nin varlığının küresel güvenlik açısından oluşturduğu "riskler" anlatılacak. Washington, müttefikleri başta olmak üzere yabancı ülkelere açıkça "Uluslararası Ceza Mahkemesi'nden çekilin" çağrısında bulunmaya hazırlanıyor.
Vize İptalleri ve Genişletilmiş Finansal Yaptırımlar Yolda
Lahey'i köşeye sıkıştırmak için planlanan yaptırım paketi oldukça ağır önlemler barındırıyor. Washington'ın devreye alacağı eylem planına göre:
UCM'nin yargı yetkisini tanımayan ülkelere yönelik uluslararası denetimler ve diplomatik baskılar sıkılaştırılacak.
UCM bünyesinde görev yapan savcılar, hakimler ve idari personele yönelik vize iptalleri ile seyahat yasakları süratle yürürlüğe konulacak.
Mahkeme ile iş birliği yapan, destek veren veya bağlantılı olduğu tespit edilen kişi ile kuruluşlara yönelik finansal yaptırımlar genişletilerek bloke süreçleri başlatılacak.