Avrupa Birliği (AB) pazarına internet kanalları üzerinden satış gerçekleştiren Türk işletmelerini doğrudan ilgilendiren gümrük düzenlemesinde sona gelindi. Ticaret Bakanlığı ile ihracatçı birliklerinin duyurduğu yeni mevzuata göre, 1 Kasım itibarıyla e-ihracat süreçlerinde ürün ve üretici kimlik kodlarının beyan edilmesi yasal bir yükümlülük haline geliyor.
1 Temmuz’da Gönüllü Başladı, 1 Kasım’da Zorunlu Oluyor
Yaz aylarından bu yana kademeli olarak hayata geçirilen sistemde test süreci tamamlandı. Batı Akdeniz İhracatçılar Birliği (BAİB) tarafından yapılan açıklamada, 1 Temmuz tarihinden itibaren isteğe bağlı olarak uygulanan dijital bildirim altyapısının Kasım ayı itibarıyla tamamen zorunlu aşamaya geçeceği vurgulandı.
Yeni mevzuatın temel amacı; sınır ötesi e-ticaret trafiğinde şeffaflığı artırmak, gümrük kontrol süreçlerini hızlandırmak ve Türkiye’den çıkan gönderilerin AB sınırlarındaki takibini çok daha etkin bir yapıya kavuşturmak.
Dijital Satışta Yeni Standart: M-PID ve NS-PID Kodu Nedir?
Yeni gümrük altyapısında, sipariş edilen ürünün hem pazaryerindeki dijital ayak izi hem de üretici bantlarındaki teknik tanımı eş zamanlı olarak gümrük idarelerine iletilecek. Düzenleme kapsamında iki temel kod öne çıkıyor:
M-PID (Satıcı Ürün Kodu): İşletmelerin kendi e-ticaret sitelerinde ya da kullandıkları dijital pazaryerlerinde ürünü listelemek için tanımladıkları özgün kod.
NS-PID (Üretici/Tedarikçi Kodu): İlgili ürünün imalatçısı veya tedarikçisi tarafından belirlenen model, parça ya da ürün numarası.
Uygulamayla birlikte, örneğin bir satıcının kendi dijital mağazasında "AYK-125" stok koduyla satışa sunduğu bir ayakkabının, üreticiye ait fabrika model numarasıyla eşleştirilerek gümrük beyannamesine işlenmesi gerekecek.
Mevcut Ürünlere Yeni Barkod Alma Şartı Var mı?
Sistemde üçüncü bir parametre olarak uluslararası standartlara dayalı S-PID (Küresel Ticari Ürün Numarası - GTIN/KTÜN) tanımı da yer alıyor. Ancak bakanlık ve mevzuat yetkilileri, firmaların üzerindeki operasyonel yükü artırmamak adına barkodu bulunmayan ürünler için sıfırdan yeni bir barkod alma zorunluluğu getirilmediğini bildirdi. Eğer ürünün halihazırda uluslararası geçerliliği olan bir GTIN/KTÜN kodu varsa gümrüğe bildirilecek, yoksa M-PID ve NS-PID eşleşmesi yeterli sayılacak.
Ticaret Bakanlığı’ndan İhracatçılara Acil Güncelleme Çağrısı
Zorunlu uygulamanın yürürlüğe girmesine kısa bir süre kala Ticaret Bakanlığı, e-ihracat ekosistemindeki tüm aktörleri uyardı. Şirketlerin gümrük kapılarında gecikme, iade veya cezai yaptırımlarla karşılaşmaması için dijital kataloglarını, pazaryeri stok kodlarını ve gümrük beyan sistemlerini acilen senkronize etmeleri gerekiyor. Satış platformlarındaki veriler ile gümrük belgelerindeki verilerin birebir örtüşmesi, yeni dönemin en kritik kuralı olarak öne çıkıyor.
