Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu görüşmelerine katılmak üzere New York’a gitmesi beklenen İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun uçuş rotası, Kuzey Amerika diplomasisinde hareketliliğe yol açtı. Hakkında Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) tarafından verilmiş tutuklama kararı bulunan Netanyahu’nun, seyahati esnasında Kanada hava sahasını kullanıp kullanmayacağı konusu Ottawa yönetimi tarafından incelemeye alındı.
BM Zirvesi vesilesiyle New York’ta temaslarda bulunan Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand, yaptığı açıklamalarda konunun detaylı bir şekilde değerlendirildiğini belirterek, yetkili birimlerden özel uçuşun güzergahına dair teknik verileri talep ettiğini aktardı.
Uluslararası Hukuk ve Mahkeme Kararlarına Bağlılık Mesajı
Açıklamalarında ülkesinin uluslararası hukuk ilkelerine ve yargı mercilerinin kararlarına saygı duyduğunun altını çizen Bakan Anand, Gazze ile Batı Şeria’da yaşanan insani drama dikkat çekti. İnsanlığa karşı işlenen suçlarla mücadele edilmesi ve bölgede mağduriyet yaşayan sivillere destek olunması gerektiğini vurgulayan Anand, prensip olarak uluslararası mahkemelerin kararlarını desteklediklerini ifade etti.
Süreç içerisinde gazetecilerin yönelttiği, Netanyahu’nun doğrudan "savaş suçlusu" olarak tanımlanıp tanımlanmayacağı yönündeki soruları mevkidaşı gibi yanıtsız bırakmayı tercih eden Dışişleri Bakanı, odağın hukuki prosedürlerin takibinde olduğunu işaret etti.
UCM Kararı ve Bölgesel Yansımaları
Uluslararası Ceza Mahkemesi, Gazze’de yürütülen askeri operasyonlar sırasında işlenen savaş suçları ve insanlığa karşı suç iddiaları kapsamında, 21 Kasım 2024 tarihinde İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve dönemin Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında yakalama emri çıkarmıştı.
Bu kararın ardından Kanada Başbakanı Mark Carney de daha önce yaptığı bir değerlendirmede, UCM kararlarının bağlayıcılığına işaret ederek Netanyahu’nun Kanada topraklarına ayak basması durumunda tutuklanması gerektiği yönündeki tutumu dile getirmişti.
Gelişmelerin odağındaki New York yerel yönetiminde de hukuki tartışmalar sürüyor. Kent yöneticileri, BM Genel Kurulu için şehre gelmesi beklenen İsrail Başbakanı hakkında yerel düzeyde doğrudan bir tutuklama yetkilerinin bulunmadığını, ancak federal makamların uluslararası yükümlülükler doğrultusunda hareket etmesi gerektiğini vurguluyor.
