S-400 Düğümünde Yeni Perde
Türkiye ile Amerika Birleşik Devletleri arasında uzun süredir savunma sanayisinin en çetrefilli başlıklarından biri olan F-35 krizine yönelik Washington kanadından ezber bozan bir açıklama geldi. ABD'nin NATO Daimi Temsilcisi Büyükelçi Matt Whitaker, Türkiye'ye beşinci nesil savaş uçaklarının tedarik edilmesinin imkansız olmadığını, aksine bu stratejik ortaklığın eninde sonunda gerçekleşeceğine inandığını dile getirdi. Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi’nin hemen ardından CNN ekranlarında canlı yayına katılan Whitaker, iki müttefik arasındaki askeri dengeleri sarsan sürece dair iyimser mesajlar verdi.
"Trump ve Erdoğan Doğru Formül Üzerinde Çalışıyor"
Beyaz Saray ve Ankara arasındaki diplomasi trafiğine dikkat çeken Büyükelçi Whitaker, ABD Başkanı Donald Trump’ın bu konudaki yaklaşımına değindi. Trump’ın, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yasal çerçevelere sadık kalarak bir çözüm formülü geliştirmeye çalıştığını belirten Whitaker, "Başkan Trump’ın yapmaya çalıştığı şey, hem Amerikan yasalarının amacına ulaştığından emin olmak hem de Cumhurbaşkanı Erdoğan ile bu anlaşmayı makul bir zeminde müzakere etmek. Ben bu sürecin olumlu sonuçlanacağına ve F-35 anlaşmasının hayata geçeceğine inanıyorum" ifadelerini kullandı.
Ankara'nın Askeri Gücüne Övgü
Türkiye'ye gerçekleştirdiği ziyaretlerin kendisinde bıraktığı izlenimleri de aktaran ABD'li diplomat, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin bölgesel rolünü övdü. Türkiye'nin NATO içerisindeki kritik konumunun altını çizen Whitaker, "Sahada gördüğümüz gerçeklik şu; karşımızda son derece yetenekli, operasyonel kabiliyeti yüksek ve Batı sistemleriyle tamamen entegre olmuş bir müttefik var. Özellikle içinde bulunduğumuz coğrafi ekosistemde Türkiye, kilit bir aktör olmaya devam etmek istiyor. Bizim de Washington olarak bu stratejik ilişkiye odaklanmamız gerekiyor" diyerek iki ülke arasındaki savunma bağlarının güçlendirilmesi gerektiğine işaret etti.
Güvenlik Hassasiyeti ve S-400 Ön Şartı
Görüşmelerdeki olumlu atmosfere rağmen yasal mevzuatların getirdiği sınırları da hatırlatan Whitaker, sürecin önündeki en büyük teknik bariyerin Rus menşeili S-400 hava savunma sistemleri olduğunu gizlemedi. Amerika Birleşik Devletleri'nin en ileri askeri teknolojisinin Rus savunma yazılımları karşısında riske atılamayacağını vurgulayan Temsilci, "Amerikan yasalarının neyi zorunlu kıldığı gayet net. En gelişmiş savaş uçağımızın, Rusya'nın hava savunma radarları tarafından test edilmesini ya da analiz edilmesini istemememiz oldukça doğal bir güvenlik refleksidir. Ancak yasal koşullar sağlandığında bu kriz çözülebilir niteliktedir" dedi.
Teslimat Süreci Zamana Yayılacak
Olası bir mutabakat sağlansa bile Türkiye'nin F-35 hangarlarına kavuşmasının uzun bir takvime yayılacağını belirten Whitaker, üretim hattındaki yoğunluğa dikkat çekti. Fort Worth’teki imalat tesislerini bizzat incelediğini belirten Büyükelçi, "Bu uçaklar banttan çıktığı an halihazırda ABD ordusu ve program ortağı diğer ülkeler için tahsis edilmiş durumda. Dolayısıyla her şey yolunda gitse bile teslimat süreci uzun vadeli bir takvime yayılacaktır. Bizim temel önceliğimiz, atılacak adımların her iki halkın ve ittifakın ortak çıkarlarına hizmet etmesini sağlamaktır" sözleriyle askeri planlamanın sabır gerektirdiğini ifade etti.
