Küresel siyasette ve ekonomide veto gücünü elinde tutmak isteyen iki süper güç arasındaki bilek güreşi yeni bir boyuta taşındı. ABD’de Donald Trump yönetiminin, Çin Komünist Partisi’nin (ÇKP) dünya çapında genişleyen diplomatik, ticari ve teknolojik nüfuzunu dengelemek amacıyla yüz milyonlarca dolarlık devasa stratejik paketleri masaya yatırdığı öne sürüldü.
Associated Press (AP) tarafından ulaşılan yönetim içi gizli belgeler ve Dışişleri Bakanlığı kaynakları; Washington’ın, Pekin’in özellikle Latin Amerika, Afrika ve Asya’daki kritik altyapı hamlelerinden ciddi rahatsızlık duyduğunu ortaya koyuyor.
Panama Kanalı ve Kritik Altyapıda Pekin Alarmı
Beyaz Saray’ın Kongre’ye ilettiği resmi ve taslak dokümanlara göre ABD yönetimi; Panama Kanalı'nın her iki yakasındaki stratejik limanların mülkiyet durumundan, Çin’in küresel boyuttaki devasa "Kuşak ve Yol Girişimi" kapsamındaki yatırımlarına kadar pek çok başlığı yakın takibe aldı. Pekin’in Batı Yarımküre’deki ekonomik varlığını "ABD’nin ulusal güvenliği ve refahı için doğrudan risk" şeklinde tanımlayan yetkililer, ilk etapta 50’den fazla özel projeyi fonlamak üzere 340 milyon dolardan fazla bütçeyi onaylatmayı amaçlıyor.
Orta Amerika ve Karayipler’e Sualtı Telekom Setti
Washington’ın güvenlik öncelikli hamlelerinden biri de iletişim altyapısında odaklanıyor. Çinli teknoloji devlerinin gözetim ve veri toplama kapasitesini sınırlamayı hedefleyen Trump yönetimi; Karayipler ve Orta Amerika’daki eskimiş deniz altı telekomünikasyon hatlarını yenilemek üzere 175,8 milyon dolarlık kaynak ayırmayı planlıyor. Bu kritik kaynağın; El Salvador, Guatemala, Honduras, Nikaragua ve Haiti gibi stratejik noktalarda Pekin bağımlılığını azaltacak altyapı dönüşümlerine harcanacağı belirtiliyor.
Operasyonun Etki Alanı Genişliyor
Diplomatik kanallara sızan iç yazışmalar, Washington’ın hamlesinin yalnızca fiziki altyapıyla sınırlı kalmayacağını, stratejik bütçenin yarım milyar dolara kadar genişletilebileceğini gösteriyor. Hazırlanan eylem planında öne çıkan diğer başlıklar ise şunlar:
Siber Güvenlik ve Sansür Engelleyici Teknolojiler: Çinli firmaların otoriter rejimlere gözetim ve sansür yazılımları ihraç etmesini engellemek.
Tibet Konusunda Güvenli İletişim: Dalai Lama’nın halefiyet sürecine Pekin yönetiminin olası müdahalelerine karşı korunaklı teknolojik ağlar tesis etmek.
Uzay Programı Kısıtlamaları: Çin’in küresel uzay projelerine sağlanan uluslararası lojistik ve diplomatik desteği izole etmek.
Hazırlanan taslak metinde yer alan "ABD, ulusal çıkarlarımızı aşındıran Çin Komünist Partisinin küresel ölçekteki diplomatik ve ekonomik yayılmasına kararlı yanıtlar vermek zorundadır" ifadesi, iki dev güç arasındaki nüfuz mücadelesinin önümüzdeki dönemde daha da sertleşeceğine işaret ediyor.