Türkiye, sanayide katma değeri yüksek üretime geçiş, kritik ürünlerde tedarik güvenliği ve dışa bağımlılığın asgariye indirilmesi hedefleri doğrultusunda finansman gücünü artırıyor. 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi ve Bütçe Gerekçesi verilerine göre, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın 2027-2029 dönemini kapsayan üç yıllık bütçe büyüklüğünün 881 milyar 238 milyon lirayı aşması öngörülüyor.
Hazırlanan yol haritası; doğrudan yüksek teknoloji yatırımlarına, Ar-Ge kapasitesinin güçlendirilmesine, sanayide yeşil ve dijital adaptasyonun hızlandırılmasına odaklanıyor.
Yıllık Ödenekte Yüzde 40'ı Aşan Artış
Bakanlığın 176 milyar 966 milyon lira seviyesindeki mevcut yıl başlangıç ödeneğinin, gelecek yıl yüzde 40,6 oranında artırılarak 248 milyar 830 milyon liraya çıkarılması teklif edildi. Bütçe projeksiyonuna göre ödenek tutarının 2028 yılında 295 milyar 349 milyon liraya, 2029 yılında ise 337 milyar 58 milyon liraya ulaşması hedefleniyor. Böylece üç yıllık kümülatif kaynak büyüklüğü 881,2 milyar liraya taşınıyor.
HIT-30 ve Stratejik Hamleler Devrede
Yeni dönemde sanayinin rekabet gücünü artırmak amacıyla devreye alınan mekanizmalar hız kesmeden sürdürülecek:
HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı: Öncelikli teknolojik sahalarda büyük ölçekli ve küresel ölçekte rekabetçi yatırımlar proje bazlı desteklenecek.
Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi: İthalata bağımlı olunan kritik ürünlerin tamamen yerli imkan ve kabiliyetlerle üretilmesi için yeni çağrılara çıkılacak.
Stratejik Hamle Programı: Tedarik zinciri güvenliğini tesis eden ve yoğun Ar-Ge bileşeni barındıran yatırımlara doğrudan teşvik sağlanacak.
Yeni teşvik mimarisinde; enerji verimliliği, teknolojik yetkinlik kazanımı, istihdam, ihracat potansiyeli ve yerli katma değer temel seçim kriterleri olarak uygulanacak.
Yerel Potansiyel ve Katma Değerli Üretim Harekete Geçiriliyor
Bütçe hedefleri yalnızca merkezi sanayi yatırımlarını değil, iller arasındaki gelişmişlik farklarını kapatmayı amaçlayan bölgesel kalkınma adımlarını da içeriyor. Yerel Kalkınma Hamlesi ile Anadolu'nun yatırım dinamikleri teknolojik dönüşüm ve istihdam odaklı projelere kanalize edilecek. Aynı zamanda yerel ve geleneksel ürünlerin tescili, markalaşması, ambalaj tasarımı ve sertifikasyon süreçleri desteklenerek uluslararası pazarlara taşınması hızlandırılacak.
TÜBİTAK ve TSE’ye Güçlü Bütçe Desteği
Ar-Ge ekosisteminin lokomotifi olan Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu’nun (TÜBİTAK) bütçesi gelecek yıl yüzde 36 yükseltilerek 79 milyar 540 milyon liraya çıkarılacak. Kurum bütçesinin 2029’a kadar kademeli olarak 104 milyar lirayı aşması bekleniyor.
Bu yatırımlarla birlikte Türkiye genelinde tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli sayısının 2029 yılına kadar 450 bine, uluslararası hakemli dergilerdeki Türkiye adresli bilimsel yayın sayısının ise 114 bine ulaştırılması hedefleniyor.
Piyasa gözetimi, ürün kalitesi ve güvenliğini denetleyen Türk Standardları Enstitüsü (TSE) bütçesi de gelecek yıl yüzde 27,5 artışla 8,9 milyar liraya taşınacak. TSE'nin standardizasyon ve uygunluk değerlendirmesi yaptığı işletme ve kurum sayısının 2029'a kadar 415 bine çıkarılması amaçlanıyor.
