Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkan Yardımcısı Hatice Karahan, merkez bankalarının finans alanında sorumlu yapay zeka standartlarını belirlemede öncü olması ve yapay zeka sistemlerinin kamu yararına hizmet etmesini sağlaması gerektiğini söyledi.
TCMB tarafından İstanbul Finans Merkezi'nde düzenlenen ve dünyanın dört bir yanından merkez bankası başkanları ile üst düzey politika yapıcıları bir araya getiren İstanbul Ekonomi Forumu'nda "Yapay Zeka ve Küresel Ekonomi: Fırsatlar ve Riskler" paneli düzenlendi.
Panelin moderatörlüğünü yapan TCMB Başkan Yardımcısı Karahan, küresel ekonominin son 10 yılda çeşitli şokların yanı sıra, ekonomiler için bir "hız sınırı" olarak da tanımlanabilecek potansiyel büyümedeki sürekli bir düşüşle karşı karşıya kaldığını söyledi.
Yapay zekanın stratejik önemi
Bu noktada çeşitli politikalarla bu düşüşün tersine çevrilip çevrilemeyeceği sorusunun gündeme geldiğine işaret eden Karahan, "Küresel ölçekte hız kazanan yapay zeka süreciyle birlikte, bu teknolojinin potansiyel büyüme üzerindeki etkisi giderek daha fazla sorgulanır hale geldi, bu durum da doğal olarak para politikası ve merkez bankalarıyla ilişkilendiriliyor." diye konuştu.
Karahan, yapay zekanın para politikasını çeşitli kanallar aracılığıyla etkilemesinin muhtemel olduğunu, ancak gerçek etkileri görmek için biraz zamana ihtiyaç duyduklarını ifade etti. Yapay zekanın ekonomiler için stratejik bir araç olduğunu dile getiren Karahan, "Bu denli büyük ölçekli yenilikler nadiren gerçekleşir. Bununla birlikte, söz konusu yenilikler beraberinde önemli zorlukları da getirir." değerlendirmesinde bulundu.
Hassas verilerin korunması ve siber tehditler
Karahan, merkez bankalarının verilerinden hanehalkı anket yanıtlarına kadar hassas veri setlerinin korunmasının önemine işaret etti. Hassas verileri riske atmadan yapay zekanın kullanılması ve bu konuda bir denge sağlanması gerektiğini vurguladı. Karahan, ödeme ekosistemlerinin güvenilirliği ve güvenliğinin son derece kritik olduğuna dikkati çekerek, bu alandaki bir sonraki adımın yapay zeka aracılığıyla ödemeler olacağını söyledi.
Hong Kong Para Otoritesi Başkanı Eddie Yue de kısa vadede yapay zekanın konjonktürel büyüme üzerinde olumlu bir etkisi olacağını, ancak uzun vadeli yapısal etkilerinin belirsizliğini koruduğunu belirtti. Asya'da üretilen elektronik ürünlerin ticaretinden önemli ölçüde faydalandıklarına işaret eden Yue, yapay zeka patlamasıyla ihracat rakamlarının yükseldiğini anlattı.
Bosna Hersek Merkez Bankası Başkanı Jasmina Selimovic ise merkez bankacılığında yapay zekanın kullanımına ilişkin en önemli sorulardan birinin, yapay zekayı kullanmanın mı, yoksa onu doğru ve zamanında anlamamanın mı daha büyük bir risk olduğunu söyledi. Selimovic, "Kesin olan tek şey, yapay zeka söz konusu olduğunda merkez bankacılığında büyük bir eşikte olduğumuzdur." dedi.
Özbekistan Cumhuriyeti Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Nodirbek Achilov da yapay zekanın ekonomik aktörlerin faaliyet gösterdiği genel ortamı fiyat değişikliklerinin daha hızlı yapılabilmesini sağlayacak şekilde dönüştürdüğünü söyledi. Achilov, bankanın 150 sentetik ajanı bulunduğunu, bu ajanları çeşitli verilerle beslediklerini ve her ay enflasyon beklentilerine dair tahminler sunduklarını ifade etti.
