İran, küresel enerji ve mal ticareti açısından stratejik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı'nın tüm ticari gemilerin geçişine tamamen açıldığını duyurdu. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi tarafından yapılan bu açıklama, küresel piyasalardaki arz endişelerini hafifleterek Avrupa doğal gaz fiyatlarında sert bir düşüş yaşanmasına neden oldu. Bölgedeki askeri gerilimler nedeniyle uzun süredir aksayan gemi trafiğinin yeniden başlaması, enerji piyasalarında doğrudan karşılık buldu.
Erakçi’den Ateşkes Sürecine Vurgu
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş rejimine dair yeni düzenlemeyi kamuoyuyla paylaştı. Erakçi, Lübnan’da sağlanan ateşkes sürecine paralel olarak boğazın tüm ticari gemilere açık olacağını belirtti. Bakan Erakçi, mesajında İran Limanlar ve Denizcilik Teşkilatı tarafından daha önce duyurulan koordineli rota üzerinden geçişlerin sağlanacağını ifade etti.
Erakçi’nin açıklamasında şu ifadeler yer aldı: "Lübnan'daki ateşkese paralel olarak, İran Limanlar ve Denizcilik Teşkilatı tarafından halihazırda duyurulan koordineli rota üzerinden, tüm ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişi, ateşkesin kalan süresi boyunca tamamen açık ilan edilmiştir." Bu duyuru, bölgedeki seyrüsefer güvenliğine dair belirsizlikleri ortadan kaldıran resmi bir adım olarak kayda geçti.
Avrupa Doğal Gaz Piyasasında Keskin Düşüş
İran’dan gelen resmi açıklamaların ardından Avrupa’daki doğal gaz ticaret merkezlerinde fiyatlar hızla aşağı yönlü hareket etti. Hollanda merkezli sanal doğal gaz ticaret noktası olan TTF’de işlem gören mayıs vadeli doğal gaz kontratları, arz güvenliğine yönelik olumlu beklentilerle değer kaybetti.
Saat 16.19 itibarıyla mayıs vadeli kontratların fiyatı, bir önceki günün kapanışına göre yüzde 8,7 oranında düşerek 38,74 avro seviyesine geriledi. Doğal gaz kontratları, bir önceki işlem gününü 42,42 avro seviyesinden noktalamıştı. Boğazın açılmasıyla birlikte sevkiyatların normale döneceğine yönelik beklentiler, fiyatlardaki bu sert geri çekilmenin temel nedeni olarak gösterildi.
Bölgesel Çatışmalar ve Hürmüz Boğazı'nın Durumu
Basra Körfezi, son dönemde ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve İran’ın bu saldırılara verdiği misillemelerle büyük bir gerilime sahne olmuştu. Çatışmaların tırmanması, dünyanın en kritik enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin büyük ölçüde kesilmesine yol açmıştı.
Gemi trafiğinin durma noktasına gelmesi, küresel mal tedariki ve enerji arzı üzerinde baskı oluşturarak fiyatların yükselmesine neden oluyordu. Lübnan’daki ateşkes süreciyle eş zamanlı olarak alınan bu karar, bölgedeki ticari akışın yeniden tesisi noktasında stratejik bir gelişme olarak değerlendiriliyor. İran Limanlar ve Denizcilik Teşkilatı’nın belirlediği koordineli rota, ateşkes süresi boyunca ticari gemilerin güvenli geçişi için ana hat olarak kullanılacak.
