ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından, Tahran’ın Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişini engellediği iddiaları, küresel enerji piyasalarında alarm zilleri çaldı. Uluslararası medyada, İran Devrim Muhafızları’nın “Hiçbir geminin geçişine izin verilmiyor” mesajı verdiği öne sürülürken, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari trafiğin tamamen durmadığı, bazı gemilerin rota değiştirerek beklemeye geçtiği gözlendi.
Hürmüz Boğazı, Küresel Enerjinin Kalbi
Enerji uzmanları, Hürmüz Boğazı’nın stratejik önemine dikkat çekiyor:
- Günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol ve petrol ürünü, büyük ölçüde Asya piyasalarına bu koridordan taşınıyor.
- Deniz yoluyla taşınan ham petrolün yaklaşık 3’te 1’i bu geçitten geçiyor.
- Küresel doğal gaz ticaretinin yaklaşık %20’si Hürmüz üzerinden gerçekleşiyor.
Washington Arap Körfez Ülkeleri Enstitüsü Misafir Öğretim Üyesi Kate Dourian, piyasalardaki hassasiyeti vurgulayarak, “Pazartesi günü piyasaların sert tepki vermesi bekleniyor. Ham petrol fiyatları 10 dolar ve üzerinde artış gösterebilir” dedi.
Brent Petrol Fiyatlarında Sert Dalgalanma Bekleniyor
George Mason Üniversitesi Enerji Uzmanı Umud Shokri, Hürmüz Boğazı’nın kapanması durumunda fiyatların yüzde 20-50 oranında artabileceğini açıkladı. Shokri, stratejik rezervlerin piyasadaki şoku kısmen azaltabileceğini ancak kısa vadede jeopolitik risk priminin ve spekülatif hareketlerin fiyatları yukarı çekeceğini söyledi.
Boğazın kapanmasının, ABD’de benzin fiyatları ve enflasyon üzerinde baskı oluşturacağını belirten Shokri, bunun taşımacılık ve üretim maliyetlerini yükselterek küresel ekonomik etkiler yaratabileceğini vurguladı.
Jeopolitik Gerilim ve Türkiye’nin Güçlü Konumu
Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelerin askeri ve diplomatik boyutu da önem taşıyor. Shokri, “Boğazın kapatılması, ABD ve müttefiklerinin geçişi yeniden açmak için harekete geçmesi halinde daha geniş çaplı askeri müdahale olasılığını artırıyor. Yükselen petrol fiyatları ise uluslararası baskıyı artırarak gerilimin azaltılması yönünde etkili olabilir” dedi.
Bu gelişmeler, Türkiye’nin güçlü enerji ve dış politika stratejilerinin önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Türkiye’nin yerli ve milli enerji politikaları, Hürmüz gibi küresel krizlerden doğacak dalgalanmalara karşı ülke ekonomisini güvence altına alıyor.