Türkiye Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan "Kadınların İhracattaki Rolü ve Katkısının Analizi" çalışmasının sonuçları paylaşıldı. Elde edilen verilere göre, kadın çalışanların Türkiye’nin toplam dış satımı içerisindeki payı ve katkısı yıllar itibarıyla artış göstermeye devam ediyor. 2025 yılında Türkiye'nin 81 ilinden gerçekleştirilen toplam 265,3 milyar dolarlık ihracatın 62,3 milyar dolarlık kısmında kadın çalışanların katkısı olduğu hesaplandı.
Giresun İhracatta Kadın Katkısı Oranıyla Zirvedeki Yerini Korudu
Kadın çalışanların toplam ihracat içindeki payı baz alındığında, 2025 yılında Giresun yüzde 59,6 ile Türkiye genelinde ilk sırada yer aldı. Giresun, geçen yıl toplamda 1 milyar 3 milyon 332 bin dolarlık dış satım gerçekleştirirken, bu rakamın 598 milyon 391 bin dolarlık bölümü kadın çalışanların katkısıyla sağlandı.
Giresun'un bu alandaki liderliği geçmiş yıllara da dayanıyor. Şehirdeki kadın emeğinin ihracattaki payı 2022 yılında yüzde 59,9, 2023 yılında yüzde 56,5 ve 2024 yılında yüzde 60,6 olarak kayıtlara geçmişti. Bu verilerle Giresun, kadın çalışanların dış satıma katkısı bakımından oransal liderliğini dört yıl üst üste sürdürmüş oldu.
Değer Bazında En Yüksek Katkı Büyükşehirlerde Gerçekleşti
İhracata sağlanan katkının parasal büyüklüğü incelendiğinde, Türkiye'nin sanayi ve ticaret merkezleri olan büyükşehirler öne çıktı. 2025 yılında kadın çalışanların değer bazında ihracata en fazla katkı sunduğu il 16,8 milyar dolarla İstanbul oldu. İstanbul'u sırasıyla 7 milyar dolarla Kocaeli ve 5,3 milyar dolarla İzmir takip etti.
Bir önceki yılın verileriyle karşılaştırıldığında, 2024 yılında 81 ilin toplam ihracatı 254,7 milyar dolar olarak gerçekleşmiş, kadın çalışanların bu rakama katkısı ise 60,2 milyar dolar seviyesinde kalmıştı. 2024 yılında da İstanbul 16,5 milyar dolar, Kocaeli 6,4 milyar dolar ve İzmir 5,3 milyar dolarlık kadın katkısı ile listenin ilk üç sırasını oluşturmuştu.
Anadolu Şehirlerinde Kadın Çalışanların İhracat Payları
Kadın emeğinin ihracat içerisindeki oransal payının yüksek olduğu diğer iller de Ticaret Bakanlığı çalışmasında detaylandırıldı. Giresun’un ardından yüzde 50 pay ile Van ikinci sırada yer aldı. Van’ın 2025 yılındaki 69,9 milyon dolarlık ihracatına kadınlar 34,9 milyon dolarlık katkı sağladı. Üçüncü sırada ise yüzde 45,9’luk pay ile Trabzon yer aldı. Trabzon’un toplam 728,1 milyon dolarlık dış satımının 334,3 milyon doları kadın çalışanlar tarafından gerçekleştirildi.
Bu illeri yüzde 45,8 ile Edirne, yüzde 44,7 ile Tokat, yüzde 42,5 ile Batman, yüzde 40,6 ile Ordu, yüzde 39 ile Uşak ve yüzde 36,8 ile Aydın takip etti. Batman'ın 165,6 milyon dolarlık ihracatında kadınların payı 70,4 milyon dolar olurken, Aydın’da 1,9 milyar dolarlık ihracatın 707,9 milyon doları kadın emeğiyle elde edildi.
Faaliyet İllerine Göre Diğer İllerdeki İstatistikler
Bakanlık tarafından hazırlanan 81 ile ait listede, kadın çalışanların ihracattaki ağırlığı farklı bölgelerde değişkenlik gösterdi. Karaman'da kadınların ihracattaki payı yüzde 35,7, Malatya'da yüzde 35,3, Adıyaman'da yüzde 35 ve Sinop'ta yüzde 34 olarak belirlendi. Antalya'da 2,7 milyar dolarlık toplam ihracatın 914,1 milyon doları kadın çalışanların katkısıyla sağlandı ve kentin oransal payı yüzde 33,2 oldu.
Sanayi kenti Manisa'da kadınların katkısı 2,2 milyar dolarla yüzde 30,2 seviyesinde gerçekleşirken, Bursa'da 19,9 milyar dolarlık ihracatın 4,1 milyar doları (yüzde 21) kadın çalışanlar tarafından üretildi. Tekirdağ'da ise 11,6 milyar dolarlık toplam dış satımın 2,6 milyar dolarlık kısmı (yüzde 22,4) kadın emeği kategorisinde yer aldı. Listenin son sıralarında ise yüzde 3,5 ile Kırşehir ve yüzde 4,9 ile Bingöl yer aldı.
