Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki ekonomik ve ticari ilişkilerde kritik bir dönüm noktası geride kaldı. Belçika’nın başkenti Brüksel’de gerçekleştirilen Türkiye-AB Üçüncü Yüksek Düzeyli Ticaret Diyaloğu Toplantısı’nın ardından kameralar karşısına geçen Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin Avrupa üretim ekosistemindeki hayati rolüne dikkat çekerek Birlik yönetimine net bir çağrıda bulundu: "Türkiye, AB’nin yeni sanayi politikaları ve stratejik projelerinde dışarıda bırakılamaz; masada eşit ortak olarak yer almalıdır."
AB Komisyonu’nun Ticaretten Sorumlu Üyesi Maros Sefcovic ile yürütülen temasların ardından yapılan açıklamalarda, iki taraf arasındaki derin entegrasyon ve geleceğe yönelik stratejik hamleler öne çıktı.
900 Milyar Avroluk Dev Ticaret Hacmi: "Türkiye Vazgeçilmez Bir Üretim Üssüdür"
Türkiye ile AB arasındaki ticari ilişkilerin 30 yıla yaklaşan Gümrük Birliği geçmişiyle köklü bir yapıya kavuştuğunu belirten Ticaret Bakanı Ömer Bolat, tedarik zincirlerinin iç içe geçtiğini vurguladı. Yıllık ikili ticaret hacminin 205 milyar avroya dayandığını, son 5 yıllık toplam rakamın ise 900 milyar avro gibi devasa bir boyuta ulaştığını ifade eden Bolat, Türkiye'nin AB'nin en büyük 5. ticaret ortağı konumunda olduğunu hatırlattı.
Bakan Bolat, "Türkiye artık AB için sıradan bir ticaret partneri değil; Avrupa üretim ekosisteminin ve tedarik zincirinin ayrılmaz, güçlü bir parçasıdır. Birlik ve üye ülkeler bu gerçekliği benimsemeli, Türkiye'yi yeni sanayi stratejilerine tam manasıyla entegre etmelidir" dedi.
"Made in EU" ve Otomotiv Sektörü İçin "Çift Şeritli Yol" Uyarısı
AB'nin hayata geçirmeyi planladığı "Sanayi Hızlandırma Yasası" ve "Made in EU" girişiminin Türkiye’nin sanayi altyapısına olası etkilerine de değinen Bolat, özellikle otomotiv sektöründeki karşılıklı bağımlılığa dikkat çekti. Türkiye ve AB arasındaki 205 milyar avroluk ticaretin yüzde 26'sını (yaklaşık 55 milyar avro) otomotiv endüstrisinin oluşturduğunu aktaran Bolat, Türkiye'deki otomotiv üretiminin yaklaşık yüzde 75'inin Avrupalı yatırımcılar ve ortaklıklar tarafından gerçekleştirildiğini belirtti.
Bu ilişkinin tek taraflı olmadığını vurgulayan Bolat, "Ekonomilerimiz arasındaki entegrasyon çift şeritli bir yoldur. 'Made in EU' ve benzeri düzenlemeler kurgulanırken Türkiye'nin en baştan itibaren eşit bir paydaş olarak konumlandırılması her iki tarafın da ortak çıkarınadır" değerlendirmesini yaptı.
AB Komisyonu: "Türkiye Bizim İçin Kilit Bir Ortaktır"
Toplantı sonrası değerlendirmelerde bulunan AB Komisyonu Üyesi Maros Sefcovic ise Türkiye’nin AB için taşıdığı stratejik önemin altını çizdi. Gümrük Birliği çerçevesinde mal ticaretinin rekor seviyelere ulaştığını kaydeden Sefcovic, Türkiye'nin AB'nin Gümrük Birliği içinde bulunduğu tek büyük ekonomi olmasının tedarik zincirlerini benzersiz kıldığını ifade etti. Sefcovic, hem Türk hem de Avrupalı iş dünyasının Gümrük Birliği'nin güncellenmesi, yeşil ve dijital dönüşüm alanlarında işbirliğinin derinleştirilmesi konusunda hemfikir olduğunu söyledi.
Büyümeyi Hızlandıracak Somut Adımlar
Görüşmelerin ardından yayımlanan ortak bildiride, ticareti kolaylaştıracak ve bürokrasiyi azaltacak stratejik kararlar açıklandı:
TAREKS Denetimlerinde Şeffaflık: Türkiye'nin Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi (TAREKS) kapsamında hayata geçirdiği düzenlemelerle Avrupalı ihracatçıların karşılaştığı ticari engeller çözüme kavuşturuldu.
Yetkilendirilmiş Yükümlülerin Karşılıklı Tanınması: Güvenilir kabul edilen Türk ve AB’li şirketlerin malları, gümrük kapılarından bürokratik gecikmelere takılmadan çok daha hızlı geçiş yapabilecek.
Mevzuat Uyumlaştırması ve E-İmza: Türkiye’nin AB’nin yeni Makine Yönetmeliği’ne tam uyum sağlamasıyla teknik engeller kaldırılırken, elektronik imzaların karşılıklı tanınması için teknik süreç başlatıldı.
Döngüsel ekonomi, kamu alımları, iş insanlarının serbest hareketi ve dijital ticaret gibi alanlarda da şeffaf ve öngörülebilir çözümler üretmek üzere tarafların kararlılıkla çalışmaya devam edeceği bildirildi.
