Avrupa Parlamentosu (AP), Avrupa Birliği'nin (AB) Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'nın (CBAM) kapsamını genişletmeyi hedefliyor. Bu genişletme planı, otomobil parçaları, çamaşır makineleri gibi çelik ve alüminyum içeren nihai ürünleri de kapsayacak.
AP Genel Kurulu'nda onaylandı
Strazburg'da gerçekleştirilen AP Genel Kurul oturumunda, CBAM'de yapılması planlanan değişikliklere dair belge, 50'ye karşı 464 oyla kabul edildi. Mevcut düzenlemeye göre, mekanizma şu anda demir-çelik, alüminyum, çimento, gübre, elektrik ve hidrojen gibi temel ürünleri kapsıyor. Ancak, bu malzemelerin yoğun kullanıldığı işlenmiş ürünler de düzenlemenin kapsamına dahil ediliyor.
Yeni kurallar ve istisnalar
Belgede, otomobil parçaları, çamaşır makineleri ve diğer ev eşyaları gibi ürünlerin de CBAM'e dahil edilmesi yer alıyor. Öte yandan, üçüncü ülkelerden elektrik şebekelerinin istikrarını sağlamak için gerçekleştirilen elektrik akışlarına dair istisnalar düzenlenecek. Firmaların CBAM yükümlülüklerinden kaçınmasını önlemek için kurallarda sıkılaştırmalara gidilecek.
Bunun yanı sıra, ciddi fiyat artışları durumunda belirli ürünlerin CBAM kapsamından çıkarılması imkanı sunan "acil durum" hükmü düzenlemeden çıkarılacak. Bunun yerine, mekanizmanın neden olduğu ciddi fiyat artışlarından elde edilen CBAM gelirlerinin bir kısmının etkilenen sektörlere yönlendirilmesi planlanıyor.
Düzenlemenin nihai şekli için AP ile üye ülke temsilcileri arasında müzakereler devam edecek. AB’nin karbon kaçağını önlemek amacıyla hayata geçirilen CBAM, 1 Ocak 2026'da itibarıyla nihai uygulama dönemine girmişti. Mekanizma, AB’deki üreticilerin Emisyon Ticaret Sistemi kapsamında ödediği karbon maliyetinin ithal ürünlere de yansıtılmasını sağlamayı amaçlıyor. Üreticilerin, ürünlerin imalatı sırasında ortaya çıkan karbon emisyonlarını bildirmesi, ithalatçıların ise bu emisyonlara karşılık gelen CBAM sertifikalarını satın alması gerekecek.