Avrupa Birliği'nin (AB) sınır güvenliğini modernize etmek ve manuel pasaport damgalamayı sona erdirmek amacıyla uygulamaya koyduğu yeni Giriş-Çıkış Sistemi (EES), yaz sezonunun getirdiği devasa yolcu trafiği karşısında yetersiz kaldı. Paris, Amsterdam, Frankfurt, Brüksel ve Milano gibi ana ulaşım merkezlerindeki havalimanları, uzayan kuyruklar ve tırmanan yolcu mağduriyetleri nedeniyle biyometrik kayıt işlemlerini yoğun dönemlerde durdurma kararı aldı.
Yolcu Akışını Sağlamak İçin Sistem Devre Dışı
Hava yolu şirketleri ile havalimanı ve sınır yetkililerinden alınan bilgilere göre, özellikle transit uçuşların odağında yer alan Paris Charles de Gaulle ve Amsterdam Schiphol gibi dev hub’larda operasyonel akışın kesintiye uğramaması adına esnek uygulamalara gidiliyor. Air France-KLM yetkilileri, terminal içi sıkışıklığın kritik seviyeye ulaştığı anlarda yolcu mağduriyetini önlemek amacıyla EES kapsamındaki fotoğraf ve parmak izi alma prosedürlerinin geçici süreyle askıya alındığını doğruladı. Benzer tedbirlerin Milano, Frankfurt ve Brüksel havalimanlarında da devreye sokulduğu bildirildi.
"Kamu Düzeni Tehlikeye Girebilir" Uyarısı
Sistemde yaşanan sıkıntıların yalnızca süre uzamasından ibaret olmadığını vurgulayan saha çalışanları, mevcut altyapının bu kadar yüksek bir yolcu hacmini karşılamaya elverişli olmadığına dikkat çekiyor. İtalya’nın Milano Malpensa Havalimanı’nda görev yapan sınır kontrol memuru Cristian Sternativo, EES prosedürlerinin yoğun saatlerde eksiksiz uygulanmasının havalimanı terminallerinde ciddi "kamu düzeni sorunlarına" yol açabileceği uyarısında bulundu. Yetkililer ise biyometrik kayıtların zaman zaman devreden çıkarılmasının sınır güvenliğini zafiyete uğratmadığının altını çiziyor.
10 Nisan'da Başlayan Yeni Dönem Neleri Değiştirmişti?
AB üyesi olmayan ülke vatandaşlarını kapsayan EES uygulaması, 10 Nisan itibarıyla yürürlüğe girmişti. Manuel pasaport damgalama dönemini kapatan sistem; yolcuların ilk girişte parmak izi vermesini, biyometrik fotoğraf çektirmesini ve kişisel verilerinin dijital veri tabanına işlenmesini zorunlu kılıyordu. Ancak her bir yolcu için harcanan işlem süresinin katlanması, yaz aylarında turizm trafiğinin zirve yapmasıyla birlikte terminallerde kilometrelerce uzayan pasaport kuyruklarına yol açtı.
"Sürdürülemez Bir Baskı Oluştu"
Krizin derinleşmesi üzerine Uluslararası Havalimanları Konseyi Avrupa (ACI Europe), 1 Temmuz’da AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’e resmi bir mektup göndererek duruma müdahale edilmesini talep etmişti. Mektupta, EES’nin havalimanları ve hava yolu taşıyıcıları üzerinde "sürdürülemez bir operasyonel yük" oluşturduğu ifade edilmiş ve sistemin en azından ağustos ayı sonuna kadar askıya alınması istenmişti.
Gelen yoğun tepkiler ve saha raporları üzerine geri adım atan AB Komisyonu, havalimanı otoriterlerine yoğunluk anlarında EES biyometrik kayıt işlemlerini esnetme ve geçici olarak durdurma yetkisi vermek zorunda kaldı.