Uluslararası diplomaside gözler bir kez daha Tahran ve Washington hattına çevrildi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) iki ülke arasında yakın zamanda sağlanan mutabakat zaptını çiğnediğini öne sürdü. Sosyal medya platformu X üzerinden stratejik öneme sahip açıklamalarda bulunan Erakçi, Beyaz Saray yönetiminin üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmediğini vurguladı.
14 Haziran Mutabakatında Çatlak
İran diplomasisinin başındaki isim olan Abbas Erakçi, iki ülkenin 14 Haziran'da masaya oturarak bağlayıcı hale getirdiği uzlaşma zeminine dikkat çekti. Anlaşmanın üzerinden henüz çok kısa bir süre geçmiş olmasına rağmen ABD'nin taahhütlerine sadık kalmadığını belirten Erakçi, Washington yönetiminin hamlelerinin "karşılıklı güven ve uyum" ilkelerini zedelediğini ifade etti. İranlı Bakan, sürecin sağlıklı yürütülebilmesi için her iki tarafın da belirlenen şartlara eş zamanlı ve eksiksiz uyması gerektiğinin altını çizdi.
Hürmüz Boğazı ve Askeri Hareketlilik Gerilimi Tırmandırıyor
Krizin arka planında ise bölgedeki askeri hareketlilik ve kritik su yollarının güvenliği yer alıyor. ABD yönetimi, küresel petrol ticaretinin kalbi konumundaki Hürmüz Boğazı’nda istikrarın korunması ve sivil gemilere yönelik herhangi bir saldırı gerçekleştirilmemesi adına İran'dan kesin taahhütler talep ediyor.
Buna karşın sahada yaşanan gelişmeler diplomatik çabaların gölgesinde kalıyor. ABD ordusunun 8 Temmuz’da gerçekleştirdiği askeri operasyonlar ve buna misilleme olarak İran’ın komşu ülkelerdeki ABD üslerini hedef alması, iki güç arasındaki gerilimi adeta tırmandırdı.
"Garantör Taraflar Sorumluluk Almalı"
İran Dışişleri Bakanı Erakçi, bölgesel dengeleri de yakından ilgilendiren bu mutabakat zaptının korunabilmesi için yalnızca iki ülkenin değil, anlaşmaya aracılık eden ve garantör sıfatı taşıyan diğer aktörlerin de devreye girmesi gerektiğini savundu. Erakçi, sürecin akamete uğramaması adına uluslararası garantör tarafları daha aktif bir rol üstlenmeye ve ABD'nin yükümlülüklerine geri dönmesini sağlamaya davet etti.
