Uluslararası iklim araştırmacıları, Kıta Avrupa’sını çevreleyen deniz ve okyanus sularında yaşanan sıcaklık artışının alarm verici seviyelere ulaştığını ilan etti. Dünya genelinden saygın iklim uzmanlarının bir araya geldiği World Weather Attribution (WWA) konsorsiyumu; İsviçre, İsveç, ABD, İrlanda ve İngiltere'den bilim insanlarının katılımıyla yürütülen kapsamlı analizin sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Raporda, küresel ısınmanın deniz yüzeyi sıcaklıkları üzerindeki yıkıcı etkisi gözler önüne serildi.
Mevsim Normallerinin 6 Derece Üstünde Sıcaklık Dalgası
Araştırma verilerine göre, İrlanda kıyılarından başlayarak Akdeniz basenine kadar geniş bir coğrafyayı etkisi altına alan deniz sıcak hava dalgaları bu yaz rekor kırdı. Bölgesel bazda yapılan ölçümlerde, deniz yüzeyi sıcaklıklarının uzun yıllar ortalamasının 6 dereceye kadar üzerine çıktığı tespit edildi.
Uzmanlar, bu olağan dışı sıcaklık yükselişinin arkasındaki temel faktörün fosil yakıt tüketimiyle tetiklenen iklim değişikliği olduğunu vurguluyor. Veriler; insan kaynaklı iklim tahribatının Akdeniz’deki deniz sularını yaklaşık 2 derece, İber Yarımadası ile Biskay Körfezi hattını 1,4 derece ve Kelt bölgesini ise 1,3 derece doğrudan ısıttığını kanıtlıyor.
Risk Haritası Kırmızıya Döndü
Denizlerdeki aşırı ısınmanın yayılım alanı incelediğinde tablonun vahameti daha belirgin hale geliyor. Bu yıl Biskay Körfezi ve İber kıyı şeridinin %90’ı denizel sıcak hava dalgası koşullarını yaşarken, bu oran Batı Akdeniz'de %80, Doğu Akdeniz'de ise %70 olarak kayıtlara geçti. Bilimsel modellemeler, insan nedenli küresel ısınma etkisi olmasaydı bu oranların Biskay ve Batı Akdeniz'de %40, Doğu Akdeniz'de ise sadece %9 seviyesinde kalacağını gösteriyor.
| Bölge / Deniz Alanı | Mevcut Sıcak Dalga Oranı | İklim Değişikliği Olmasaydı Tahmin Edilen Oran |
|---|---|---|
| Biskay Körfezi & İber Kıyıları | %90 | %40 |
| Batı Akdeniz | %80 | %40 |
| Doğu Akdeniz | %70 | %9 |
Su Altında Kitlesel Ölümler ve Gıda Güvenliği Riski
Okyanus ve deniz suyu sıcaklıklarındaki bu kontrolsüz yükseliş, sadece suyun ısınmasıyla sınırlı kalmayıp derin bir ekolojik krizi beraberinde getiriyor. Mercan resifleri, deniz süngerleri ve makroalgler gibi deniz tabanındaki yaşamın mimarı olan temel türlerde kitlesel ölümler riski tırmanıyor. Habitat sağlayan bu canlıların yok olması, denizel besin zincirinde zincirleme çöküşleri tetiklerken; deniz kuşları ve deniz memelilerinin popülasyonlarında da ani düşüşlere yol açıyor.
"Okyanus Ekosistemleri Yok Olmanın Eşiğinde"
Araştırma sonuçlarını değerlendiren Imperial College Londra Çevre Politikaları Merkezi İklim Bilimi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Friederike Otto, küresel denizlerin karalara oranla çok daha hızlı ve yıkıcı bir ısınma sürecine girdiğine dikkat çekti.
Prof. Dr. Otto, konuya ilişkin uyarısında şu ifadelere yer verdi:
"Denizler, küresel ortalama sıcaklık artış hızını çoktan geride bıraktı. Bu tablo, hem karadaki hem de denizdeki yaşam sistemleri üzerinde doğrudan ve yıkıcı sonuçlar doğuruyor. Fosil yakıt kullanımını terk etme sürecini uzattığımız her gün, benzersiz okyanus ekosistemlerini geri döndürülemez bir yok oluşa bir adım daha yaklaştırıyoruz."
