Savaşın Gölgesinde Ticaret Köprüsü
Türkiye’nin dış ticaret ağındaki küresel hareketlilik, jeopolitik krizlere rağmen stratejik pazarlarda büyümesini sürdürüyor. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) tarafından açıklanan güncel Mayıs ayı verileri, Türkiye ile Ukrayna arasındaki ekonomik entegrasyonun zorlu şartlar altında bile ivme kazandığını ortaya koydu. Devam eden savaşa ve lojistik zorluklara tezat oluşturacak şekilde, Türkiye’nin Mayıs döneminde değer bazında dış satımını en fazla yukarı taşıdığı ülke 339,6 milyon dolarlık net artışla Ukrayna oldu. Bu ivmeyle birlikte, geçen ay Ukrayna pazarından elde edilen toplam ihracat gelirleri 600 milyon dolar barajını rahatlıkla geride bıraktı.
Küresel Tedarikte Yeni Rota
Ukrayna sahasında süregelen askeri hareketlilik ve bunun neticesinde ülkenin kritik altyapı ile enerji şebekelerinde meydana gelen tahribat, Kiev yönetiminin ithalat tercihlerini doğrudan etkiliyor. Yeniden yapılanma sürecinde acil ihtiyaç duyulan enerji ekipmanları, sanayi makineleri ve yapı malzemeleri konusunda Türkiye, en güvenilir ve hızlı tedarikçi kimliğiyle ön plana çıkıyor. Ukrayna pazarının Türk sanayi ve yüksek teknoloji ürünlerine olan ilgisinin katlanarak artması, Mayıs ayındaki rekor performansın temel dinamiğini oluşturdu.
Türkiye'nin ihracat artış hızında liderliği göğüsleyen Ukrayna’yı, alternatif pazarlardaki başarılar takip etti. Mayıs ayında değer bazında en fazla ihracat artışı yakalanan diğer ülkeler ise şu şekilde listelendi:
Slovakya: 120,8 milyon dolar artış (Toplam: 248,1 milyon dolar)
Fas: 98,2 milyon dolar artış (Toplam: 440,6 milyon dolar)
Norveç: 71,9 milyon dolar artış (Toplam: 171,4 milyon dolar)
Nijerya: 46,5 milyon dolar artış (Toplam: 90,4 milyon dolar)
Öte yandan, Türkiye'nin hacimsel olarak en büyük geleneksel pazarları gücünü korumaya devam etti. Almanya 1,5 milyar dolarla liderliğini sürdürürken, ABD 1,2 milyar dolar, İtalya ve Birleşik Krallık 1,1 milyar dolar, İspanya ise 994,8 milyon dolarlık alımla Türk ihracatçısının ana kaleleri olmayı sürdürdü.
Kimya ve Elektronik Sektörleri Ukrayna’da Sektörel Liderliği Sırtladı
Sektörel bazda incelendiğinde, Ukrayna’nın Türkiye’den tedarik ettiği ürün gruplarında "Kimyevi Maddeler ve Mamulleri" sektörü 89,1 milyon dolarlık hacimle aslan payını aldı. Bu stratejik sektörü sırasıyla şu alanlar izledi:
Elektrik ve Elektronik: 64,3 milyon dolar
Çelik Endüstrisi: 52,4 milyon dolar
Otomotiv Endüstrisi: 18,1 milyon dolar
Makine ve Aksamları: 12,1 milyon dolar
Aylık artış hızına bakıldığında ise dinamizmin yön değiştirdiği gözleniyor. Mayıs ayında Ukrayna’ya yönelik satışlarını en agresif şekilde artıran sektör, 19,7 milyon dolarlık net yükselişle elektrik ve elektronik oldu. Onu 11,4 milyon dolarlık ivmeyle kimya, 1,8 milyon dolarla demir ve demir dışı metaller, yaklaşık 808 bin dolarla iklimlendirme sanayisi ve 536 bin doları aşan artışla halıcılık sektörü takip etti.
Anadolu’dan Kiev’e Ticaret Hattı
Ukrayna’ya yapılan sevkiyatların Türkiye içindeki üretim ve lojistik merkezlerine göre dağılımı, yerel sanayinin gücünü de gözler önüne serdi. Mayıs ayında Ukrayna pazarını besleyen şehirlerin başında, savunma ve ağır sanayinin merkezi konumundaki Ankara yer aldı. Başkent, Ukrayna’ya tek başına 398,2 milyon dolarlık dev bir dış satım gerçekleştirdi.
Türkiye’nin ticaret kalbi İstanbul ise 152,2 milyon dolarlık ihracatla ikinci sırada yer bularak gücünü perçinledi. Bu iki mega kenti, sanayi havzalarının öncüleri Kocaeli (19,4 milyon dolar), Hatay (17,4 milyon dolar) ve Akdeniz’in lojistik kapısı Mersin (8,6 milyon dolar) izledi. Küresel ölçekteki daralmalara rağmen Türk üreticisinin geliştirdiği bu dinamik pazar çeşitliliği, önümüzdeki dönem dış ticaret dengesi açısından umut verici bir tablo sunuyor.