Ekonomide Mayıs Dengesi
Türkiye ekonomisinin küresel pazardaki performansını ortaya koyan kritik dış ticaret verilerinde Mayıs ayı tablosu netleşti. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Ticaret Bakanlığı tarafından ortaklaşa hazırlanan geçici verilere göre, Türkiye'nin dış ticaret hacminde hem ithalat hem de ihracat cephesinde bir yavaşlama dalgası yaşandı. Ancak hacimdeki küçülmeye rağmen, dış ticaret açığındaki kayda değer düşüş ve karşılama oranlarındaki yukarı yönlü hareket dikkat çeken gelişmeler arasında yer aldı.
Hacim Daraldı Ama Ticaret Açığı Geriledi
Genel Ticaret Sistemi (GTS) baz alınarak yapılan hesaplamalara göre, Mayıs ayında Türkiye'nin ihracat performansı, geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 9,5'lik bir kayıpla 22 milyar 461 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Benzer şekilde ithalat tarafında da çift haneli bir geri çekilme yaşandı; Mayıs ayı ithalatı yüzde 10,8 azalarak 28 milyar 71 milyon dolara indi.
Bu çift taraflı daralmanın bütçe dengesine yansıması ise pozitif oldu. Geçtiğimiz yılın Mayıs ayında 6 milyar 663 milyon dolar olan dış ticaret açığı, bu yıl yüzde 15,6 oranında azalarak 5 milyar 610 milyon dolara kadar geriledi. Ekonomistler için bir diğer önemli gösterge olan ihracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 78,9’dan yüzde 80’e yükseldi.
5 Aylık Dönemde Açık Sınırda Yükseldi
Yılın ilk 5 aylık dönemi (Ocak-Mayıs) mercek altına alındığında ise daha durağan bir seyir göze çarpıyor. İlk 5 ayda toplam ihracat geçen yılın aynı dönemine göre binde 2 gibi sınırlı bir artışla 111 milyar 118 milyon dolara ulaşırken, ithalat yüzde 1,1 yükselerek 153 milyar 834 milyon dolar olarak kayıtlara geçti.
Dönemsel bazda bakıldığında dış ticaret açığı, yüzde 3,6’lık bir artış göstererek 41 milyar 242 milyon dolardan 42 milyar 716 milyon dolara tırmandı. Bu durum, Ocak-Mayıs dönemindeki genel karşılama oranını hafifçe aşağı çekerek yüzde 72,9'dan yüzde 72,2 seviyesine geriletti.
Çekirdek Ticarette Güçlü Performans: Enerji ve Altın Hariç Tablo
Küresel piyasalardaki fiyat dalgalanmalarından en çok etkilenen kalemler olan enerji ve parasal olmayan altın verileri dışarıda bırakıldığında, Türkiye'nin "çekirdek" dış ticaret dengesindeki dinamikler daha net görüldü.
Mayıs ayında enerji ve altın hariç tutulduğunda ihracat yüzde 11,5 azalarak 20 milyar 500 milyon dolara, ithalat ise yüzde 16,2 düşüşle 21 milyar 25 milyon dolara geriledi. Bu grupta ortaya çıkan dış ticaret açığı sadece 525 milyon dolar seviyesinde kalırken, toplam çekirdek ticaret hacmi 41 milyar 525 milyon dolar oldu. En dikkat çekici başarı ise enerji ve altın hariç tutulduğunda ihracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 97,5 gibi kritik ve güçlü bir seviyeye ulaşması oldu.
