Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından hazırlanan İnsansız Hava Aracı Sistemleri Talimatı (SHT-İHA) yayınlandı. Bu yeni düzenleme, İHA sistemlerinin kayıt, tescil, ithalat, operasyon ve pilot yetkilendirme süreçlerine ilişkin kuralları güncelleyerek, sektördeki gelişmelere ve uluslararası standartlara uyum sağlıyor.
Yapılan yazılı açıklamada, insansız hava aracı sistemlerini ilgilendiren mevzuat çalışmalarının tamamlandığı belirtildi. Açıklamada, "Yeni talimatla İHA sistemlerinin kayıt, tescil, ithalat, operasyon, pilot yetkilendirme, üretici ve ithalatçı yükümlülükleri ile emniyet ve denetim süreçlerine ilişkin hükümler bütünüyle güncellenmiştir. Bu düzenleme, ülkemizdeki 90 binden fazla insansız hava aracını ve 2 milyona yakın İHA pilotunu doğrudan etkilemektedir," ifadesi kullanıldı.
Talimatın önemli yeniliklerinden biri ise uçuş yetkisinin pilotun lisans seviyesine bağlanmasıdır. P0 (amatör), P1 (ticari) ve P2 (ileri seviye) olarak kategorize edilen lisanslar, dünyada ilk kez Türkiye'de uygulamaya konulmaktadır. Bu sistem, daha sade ve etkin bir yetkilendirme yapısı sunarak, uluslararası standartlarla uyum sağlıyor.
Yeni düzenlemeyle birlikte, uçuş izin süreçleri de kolaylaşacak. Her uçuş için ayrı risk analizi yapılması uygulamasına son verilerek, kayıt ve izin işlemlerinin tamamı tek bir dijital kanal üzerinden yürütülecek. Harita üzerinde belirlenen yeşil bölgelerde ayrıca izin alınması gerekmeyecek. Oyuncak niteliğindeki basit İHA'lar ise lisans ve kayıt yükümlülüğünden muaf olacak.
Buna ek olarak, coğrafi sınırlama (geofence), uzaktan tanımlama ve yazılım sertifikasyonu gibi teknik gereklilikler zorunlu hale getirildiği belirtiliyor. Uzun mesafeli ve otonom uçuşlar için İHA koridorlarının tanımlanması da bu yeni düzenlemede yer alıyor.
Mevcut belge ve lisans sahiplerinin kazanılmış haklarının korunacağına dikkat çekilerek, yeni düzenlemeye uyum sağlamaları için 31 Temmuz 2027'ye kadar geçiş süresi tanındığı vurgulandı. İHA Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS), Türk hava sahasındaki insansız hava aracı trafiğinin merkezi izleme ve yönetim platformu olarak devreye alınacak. Tüm işlemler İHATTYS üzerinden gerçekleştirilecektir. İHATTYS'e ilişkin bilgilere ihatakip.shgm.gov.tr adresinden ulaşmak mümkündür.
