Küresel Finansta Kartlar Yeniden Karılıyor
Küresel para piyasalarında taşlar yerinden oynuyor. Amerika Birleşik Devletleri Merkez Bankası'nın (Fed) para politikasında yeniden vites büyüteceğine yönelik güçlü sinyaller ve Orta Doğu’da diplomatik çabaların tıkanması, uluslararası piyasalarda dolar fırtınası estiriyor. Yaşanan bu çift yönlü gelişme, güvenli liman arayışındaki sermayeyi ABD para birimine yönlendirirken, dolar endeksi (DXY) tam 13 ayın en yüksek seviyesine ulaştı.
Piyasalarda sert dalgalanmalara yol açan bu hareketlilikle birlikte dolar endeksi 101,13 sınırına dayanarak Mayıs 2025'ten bu yana görülen en yüksek seviyeyi test etti. Küresel ticaretin ana para birimindeki bu agresif yükseliş, Avro ve Sterlin başta olmak üzere diğer majör para birimleri üzerinde yoğun bir satış baskısı yarattı.
Fed’in Yeni Başkanından "Şahin" Sinyaller
Doların küresel ölçekte güç kazanmasının arkasındaki en büyük katalizörlerden biri Fed'in son faiz kararı ve ardından yapılan açıklamalar oldu. Politika faizini beklentiler doğrultusunda sabit tutan banka, karar metninde "fiyat istikrarı" vurgusunu en üst sıraya taşıdı. Dikkat çeken bir diğer detay ise Fed’in 2026 sonu federal fon oranı tahminini yüzde 3,4’ten yüzde 3,8’e revize etmesi oldu.
Fed’in çiçeği burnunda başkanı Kevin Warsh, piyasaların yönünü tayin eden konuşmasında net mesajlar verdi. Enflasyonun yüzde 2'lik stratejik hedefin oldukça üzerinde seyrettiğini belirten Warsh, fiyat istikrarını yeniden tesis etme konusunda tavizsiz bir duruş sergileyeceklerini ifade etti. Bu açıklamalar, para piyasalarında Fed’in Eylül ayındaki toplantıda yüzde 89 ihtimalle 25 baz puanlık bir faiz artışına gideceğini fiyatlamasına neden oldu. ABD’de Mayıs ayında yıllık yüzde 4,2’ye ulaşan ve Nisan 2023’ten bu yana en hızlı yükselişini kaydeden TÜFE verisi de bu kararlı sıkılaşma politikasını destekler nitelikte.
Jeopolitik Riskler Doları "Güvenli Liman" Yaptı
Ekonomik parametrelerin yanı sıra jeopolitik cephede yaşanan kırılmalar da küresel sermayeyi dolara sığınmaya zorluyor. Orta Doğu'da bir süredir devam eden barış ve uzlaşı arayışları, İsrail’in Lübnan’a yönelik askeri hamleleri ve İran’ın müzakere masasından çekildiğini duyurmasıyla askıya alındı. Bölgede tansiyonun yeniden tırmanması, küresel risk iştahını bıçak gibi keserken riskten kaçan yatırımcıların adresi yeniden dolar oldu.
Uzmanlar, döngüsel olarak doların çok güçlü bir destek dönemine girdiğine dikkat çekiyor. Güvenli liman talebi ile ABD ile diğer gelişmiş ülkeler arasındaki faiz makasının açılmasının bu yükselişi körüklediği belirtiliyor.
Avro ve Sterlin Sert Geriledi
Dolar endeksindeki bu görkemli tırmanış, diğer büyük ekonomilerin para birimlerinde kan kaybına yol açtı. Avrupa Merkez Bankası’nın sıkı duruşunu koruma çabalarına rağmen, kıtada devam eden enerji arzı sıkıntıları ve maliyet baskıları Avro’yu kırılgan hale getiriyor. Gelişmelerin ardından Avro/Dolar paritesi 1,1418 seviyesine inerek son 3,5 ayın en dip noktasına geriledi.
Benzer bir senaryo İngiliz para biriminde de yaşandı; Sterlin/Dolar paritesi 1,3163 ile Mart sonundan bu yana en düşük seviyesini kaydetti. Dolar/Yen paritesi ise son dönemin en yüksek seviyelerindeki seyrini sürdürerek 161,29 seviyelerinde dengelendi. Analistler, Avrupa’daki büyüme zayıflıklarının sürmesi durumunda dolar endeksindeki yukarı yönlü momentumun bir süre daha korunabileceğini öngörüyor.
