Hürmüz Boğazı'nda artan petrol arz kesinti riski, dünya petrol piyasalarında alternatif güzergahların önemini artırırken, Türkiye'nin Adana ilindeki Ceyhan ilçesinin uluslararası petrol ticareti için bir merkez olma potansiyelini güçlendiriyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, "Ceyhan'ı bir Rotterdam yapabiliriz" sözleriyle bu potansiyelin altını çizdi. Hürmüz Boğazı'ndaki belirsizlikler, Ceyhan'ın stratejik bir alternatif olarak öne çıkmasını tetikliyor.
Ceyhan'ın kritik altyapısı
Ceyhan Deniz Terminali, petrol taşımacılığında önemli bir noktayı teşkil ediyor. En başta, Azerbaycan'ın Sangaçal Terminali'nden başlayıp Gürcistan üzerinden gelen Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattı, günlük ortalama 600 bin varil petrol taşıyor. Ayrıca, Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı da Ceyhan için önemli bir tedarik güzergahı sunuyor, bu hattın mevcut kapasitesi ise 1,5 milyon varil seviyesindedir.
Gelişen ticaret potansiyeli
Kerkük petrolünün Ceyhan üzerinden ihracatının yeniden başlamasıyla, günlük 250 bin varil taşıma hedefleniyor. Ayrıca, Irak ile imzalanan yeni petrol anlaşması ile de Ceyhan'a günlük 750 bin varil akış öngörülüyor. Böylece, Ceyhan'da günlük 3-3,5 milyon varil petrol ticaret potansiyeli doğabilecek. Bu rakam, dünya petrol talebinin yaklaşık %3-3,5’ine karşılık gelmektedir.
Ceyhan zaten sunduğu depolama alanları, petrokimya tesisleri ve rafineri yatırımlarıyla gelişmeye devam ediyor. Silopi'den gelen boru hatları da 1,5 milyon varil taşıma kapasitesine sahip, bu durum Türkiye'nin hammadde ihtiyacının ötesinde bir kapasite sunarak, Ceyhan'ın uluslararası petrol pazarındaki önemini artırıyor. Gabar bölgesindeki günlük 80 bin varillik petrol üretimi de bu potansiyeli destekliyor. Bu şekilde, Ceyhan Türkiye için hem bir enerji merkezi hem de stratejik bir çıkış noktası olmaya aday.
