Brüksel’de Kabul Edilen Türkiye Raporuna İKV’den İlk Yorum
Avrupa Parlamentosu (AP) Genel Kurulu, Raportör Nacho Sanchez Amor tarafından kaleme alınan 2025 Türkiye Raporu'nu oyladı. Stratejik öneme sahip metin, 107 ret ve 171 çekimser oya karşılık, 381 kabul oyuyla AP’den geçti. Raporun ardından Ankara-Brüksel hattındaki yankıları değerlendiren İktisadi Kalkınma Vakfı (İKV) Başkanı Dr. Ayhan Zeytinoğlu, Avrupa’nın Türkiye’ye yönelik geleneksel "çift standartlı" tutumuna dikkat çekerek yapıcı iş birliği çağrısında bulundu.
"İlerleme Sağlanamaması İki Tarafta da Yorgunluk Yarattı"
Haberin satır aralarından çıkan ilk ve en net tespit, iki tarafın da ilişkilerdeki tıkanıklıktan ötürü bir enerji kaybı yaşadığı yönünde oldu. Raporun, Türk halkının Avrupa Birliği’ne katılım sürecindeki güçlü beklentilerini yansıttığını belirten İKV Başkanı Zeytinoğlu, somut bir ilerleme kaydedilememesinin hem Ankara’da hem de Brüksel’de bir yorgunluğa yol açtığını ifade etti.
Türkiye’nin NATO müttefikliği, göç yönetimi, bölgesel istikrar, ticaret ve ekonomik büyüklük açısından kritik önemine raporda geniş yer verildiğini aktaran Zeytinoğlu, karşılıklı faydaya dayalı ve aşamalı bir ortaklığın altının çizilmesini olumlu bulduklarını kaydetti.
Dış Politikada Yalnız Bırakılan Bir Türkiye Gerçeği
Avrupa Parlamentosu’nun, Türkiye ile AB arasındaki dış politika ayrışmalarını "güvenlik mimarisine uyumsuzluk" olarak nitelendirmesini eleştiren Zeytinoğlu, Brüksel'in kendi payını görmezden geldiğini şu sözlerle hatırlattı:
"Çevresi sıcak savaşlar ve jeopolitik risklerle çevrili olan Türkiye'nin, kendi milli çıkarları doğrultusunda hamleler yapması en doğal hakkıdır. AB ile dış politika eksenindeki uyumun azalması, Türkiye'nin adaylık sürecinin bilinçli şekilde dondurulması ve Ankara’nın bölgesel krizlerde yalnız bırakılmasının doğrudan bir sonucudur."
Zeytinoğlu ayrıca, jeopolitik gelişmelerle yeniden canlanan AB genişleme dalgasına Türkiye’nin dahil edilmemesinin büyük bir vizyonsuzluk olduğunu, Türkiye’yi dışlayan bir Avrupa’nın küresel sahnede güçlü bir aktör olamayacağını vurguladı.
Gümrük Birliği’nin Modernizasyonu ve Vize Çilesi
Raporda Türkiye’nin 2,7 milyon mülteciye ev sahipliği yapması takdir edilirken; yeşil dönüşüm, iklim kanunu ve yüksek düzeyli diyalog mekanizmalarının yeniden canlandırılması gibi pozitif öneriler İKV tarafından memnuniyetle karşılandı. Özellikle Gümrük Birliği’nin güncellenmesi sürecine verilen destek ile Türkiye’nin ortak roaming (telefon dolaşım) ve tek avro ödeme alanına dahil edilmesi fikirleri rapordaki yapıcı unsurlar olarak öne çıktı.
Ancak İKV, ekonomik entegrasyon adımlarının önüne Kıbrıs gibi siyasi şartların veya Ek Protokol dayatmalarının getirilmesini "düşündürücü" bulduğunu gizlemedi. Türk vatandaşlarının son dönemde adeta bir krize dönüşen vize süreçlerine de değinen Zeytinoğlu, raporda iş insanları ve Erasmus öğrencilerine yönelik kolaylaştırma adımlarının desteklenmesini ve teknik engellerin aşılması çağrısını önemsediklerini belirtti. Kalan 6 vize kriterinin tamamlanması halinde AP'nin süreci başlatmaya hazır olduğu beyanının ise takipçisi olacaklarını ifade etti.
